Sunday, 9 November 2025

DO YOU BELIEVE THAT THE ELECTIONS WILL BE HELD ON TIME? IF YES, YOU WERE SLEEPING, WAKE UP!

 DO YOU BELIEVE THAT THE ELECTIONS WILL BE HELD ON TIME?

IF YES, YOU WERE SLEEPING, WAKE UP!


Today, November 9, 2025, is 6 months and 22 days until the joint elections for the House of Representatives and Local Councils, which are scheduled for May 31, 2026.

So, the question worth asking is: Can the elections for the local councils and the House of Representatives be held at that time?


1. ELECTION VOTER REGISTRATION

Whether a New Election Voter Registration System Begins Today Or a Reopening of Election Voter Registration


a).   If a decision is made to conduct a new registration, it can be expected to take more than 6 months or more. If we use past experience

For example, the Voter Registration for the last Somaliland election began in the country on 16 January 2016 with a month-long period allocated to each region, but it officially ended in September 2016.

So if the new registration process starts today, when will it end?

Suppose it takes six months, will it be enough for the elections?

It is clear that it will not be enough!


b) Again, if the Voter Registration Reopening Process were to start today, how long would it take?

If we take the last one, it took 2 months!

This is in contradiction with the General Law on Elections and Voter Registration in Somaliland No.91.

ARTICLE 42, PARAGRAPH 2, which states that it is mandatory for every election to be announced or completed SIX MONTHS before the polling day.

The six months mentioned in the law and the two months during which registration is ongoing are eight months, which means that neither of the two types of Voter Registration in Somaliland will cover the period remaining before the election.


2. ON ELECTION LAWS

General Law on Elections & Voter Registration91

When the various laws on elections (Local Councils, Presidency, Representatives and Voter Registration) were unified and issued as the General Law on Elections and Voters (Law No. 91/2020), important provisions that were previously included in the previous laws were removed.

According to the ELECTION LAW OF THE HOUSE OF REPRESENTATIVES No2/202005, ARTICLE 12, paragraphs 5, 6 and 7. These were the procedures to be followed if the election of representatives in Somaliland could not be held in a District or Region, which were as follows:-


  • a. (5) If a region of the country is faced with difficult circumstances or conditions that do not allow for elections to be held, the National Electoral Commission will assess and make a decision on those conditions, upon mutual agreement between the Government and the National Parties.

  • b. (6) In polling stations where elections are not held, the number of seats allocated to those stations shall be divided among the parties in proportion to the total number of valid votes received in the region.

  • c. (7) If, however, the elections are not held in an entire region, the parties shall receive seats in that region in proportion to the total number of valid votes they received in the country. This shall be done in accordance with their names.”


So that article is now ARTICLE 77, RULE 91.

It needs to be added to the paragraphs we mentioned above.

What about the Council that wants an extension of time that depends on the law being amended? Will it do it!?

It's not, and I wonder if I got rain where I wanted!


PLEASE TELL ME THE POSSIBILITY OF HOLDING THE ELECTIONS FOR LOCAL COUNCILS AND THE HOUSE OF REPRESENTATIVES ON 31 MAY 2026.


Wednesday, 23 July 2025

Fadhigii 27-aad ee Shirka Golaha Wasiirrada Jamhuuriyadda Somaliland

 

Fadhigii 27-aad ee Shirka Golaha Wasiirrada Jammhuuriyadda Somaliland oo uu Shir-gudoominayey Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland Mudane Cabdiraxmaan Maxamed Cabdilaahi (Cirro) oo uu wehelinayey Madaxweyne ku-xigeenka JSL Mudane Maxamed Cali Aw Cabdi ayaa maanta ka qabsoomay Qasriga Madaxtooyada Somaliland.
Qodobbada maanta lagaga wada hadlay Fadhigii 27-aad waxa ka mid ahaa:
𝟏. 𝐖𝐚𝐫𝐛𝐢𝐱𝐢𝐧𝐭𝐚 𝐀𝐦𝐧𝐢𝐠𝐚 𝐢𝐲𝐨 𝐗𝐚𝐬𝐢𝐥𝐨𝐨𝐧𝐢𝐝𝐚 𝐃𝐚𝐥𝐤𝐚:
Waxa ka war bixiyey Wasiiru-Dawlaha Wasaaradda Arrimaha Gudaha iyo Amniga, Mudane Cabdirashiid Maxamed Axmed
(Magaalo), isaga oo ka xog warramay shaqaaqooyinkii ka dhacay Degmada Dhahar iyo xaaladihii ugu dambeeyey. Sida oo kale Wasiiru-Dawluhu waxa kale oo uu Golaha Wasiirrada u sheegay in marka laga tago falalka dambiyeedyada maalinlaha ah ee ka dhaca bulshada iyo Shilalka Gaadiidka, in amniga iyo xasilloonida dalku uu sugan yahay, isla markaana aanay jirin wax qalalaase ama iska hor imaad ah.
𝟐. 𝐖𝐚𝐫𝐛𝐢𝐱𝐢𝐧𝐭𝐚 𝐃𝐡𝐚𝐪𝐚𝐚𝐥𝐚𝐡𝐚:
Wasiirka iyo Wasiiru-Dawlaha Wasaaradda Maaliyadda iyo Horumarinta Dhaqaalaha Mudane Cabdillaahi Xasan Aadan (oo hor-jooge ka ah Guddida Dhaqaalaha Qaranka) iyo Mudane Ismaaciil Mawliid Cabdilaahi ayaa wadajir Golaha Wasiirrada warbixin qoto dheer ka siiyey Qorshaha, Talaaboyinka iyo Istaraatiijiyadaha loo baahan yahay in mustaqbalka dhaw la qaado si kor loogu qaadayo koboca Dhaqaalaha Dalka. Labada Mas'uul ee ugu sarreeya Wasaaradda Maaliyadda iyo Horumarinta Dhaqaalaha waxa kale oo ay ka war bixiyeen qaabka loo dardar gelin karo wax-soo-saarka-gudaha, iyada oo diiradda la saarayo horumarinta maalgashiga, taakuleynta warshadaha dalka, kor u qaadista dakhliga, dib u habeynta Siyaasadaha iyo Xeerarka si kor loogu qaado wax soo saarka dalka gudihiisa (sida Milixda, Kalluunka, Dalagga Beeraha, Sibidhka, Caanaha, iwm).
𝟑) 𝐖𝐚𝐫𝐛𝐢𝐱𝐢𝐧𝐭𝐚 𝐗𝐚𝐚𝐥𝐚𝐝𝐝𝐚 𝐂𝐚𝐚𝐟𝐢𝐦𝐚𝐚𝐝𝐤𝐚:
Waxa Golaha warbixin ka siiyey Wasiirka Wasaaradda Horumarinta Caafimaadka, Mudane Dr. Xuseen Bashiir Xirsi. Wasiirku waxa uu ka xog warramay khataraha caafimaadka bulshada ee ka iman kara Farmasiyada iyo Xarumaha Caafimaadka ee gaarka loo leeyahay. Wasiirku waxa uu sheegay in ay lagama maarmaan tahay in Xarumaha iyo Farmasiyada lagu sameeyo
kormeer iyo daba-gal joogto ah, sidoo kalena la adkeeyo shuruuradaha bixinta ruqsadaha ganacsiga caafimaadka (commercial license) si bulshada looga bedbaadiyo khataraha caafimaad ee kaga iman kara dad aan aqoon iyo khibrad u lahayd adeegyada caafimaadka iyo daawada.
𝟒) 𝐃𝐨𝐨𝐝𝐝𝐚 𝐢𝐲𝐨 𝐀𝐧𝐬𝐢𝐱𝐢𝐧𝐭𝐚 𝐒𝐢𝐲𝐚𝐚𝐬𝐚𝐝𝐝𝐚 𝐖𝐚𝐱𝐛𝐚𝐫𝐚𝐬𝐡𝐚𝐝𝐚 𝐞𝐞 𝐐𝐚𝐫𝐚𝐧𝐤𝐚 𝐉𝐒𝐋:
Golaha Wasiirrada ayaa dood dheer ka yeeshay Siyaasadda Waxbarashada Qaranka JSL oo in muddo ah hor taallay Golaha. Golaha Wasiirradu waxa ay si adag uga doodeen isla markaana ay hoosta ka xarriiqeen baahida loo qabo kor u qaadista tayada Waxbarashada dalka iyo hirgelinta nidaam waxbarasho oo casriga ah oo la jaan-qaadi kara xilliga lagu jiro.
Doodda waxa soo xidhay Wasiirka Waxbarashada, Barbaarinta iyo Sayniska Mudane Professor Ismaaciil Ducaale Yuusuf, isaga oo sheegay in ay ka Wasaarad ahaan ka go’an tahay dejinta iyo hirgelinta Siyaasad Waxbarasho iyo Manhaj casri ah oo la jaan qaadaya Halbeegyada Caalamiga ah ee hadda jira iyo ka rumaynta himilooyinka horumarinta Qaranka JSL.
Intaa kadib, Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland Mudane Cabdiraxmaan Maxamed Cabdilaahi (Cirro) ayaa cod geliyey Siyaasadda Waxbarashada, kadibna Golaha Wasiirradu waxa ay cod aqlabiyad leh ku ansixiyeen Siyaasadda Waxbarashada ee Qaranka JSL, iyada oo aanay jirin cid diiday iyo cid ka aamustay.

Fadhigii 28-aad ee Shirka Golaha Wasiirrada Jammhuuriyadda Somaliland

 

𝐖𝐀𝐑 𝐒𝐀𝐗𝐀𝐀𝐅𝐀𝐃𝐄𝐄𝐃
Fadhigii 28-aad ee Shirka Golaha Wasiirrada Jammhuuriyadda Somaliland oo uu Shir-gudoominayey Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland Mudane Cabdiraxmaan Maxamed Cabdilaahi (Cirro) oo uu wehelinayey Madaxweyne ku-xigeenka JSL Mudane Maxamed Cali Aw Cabdi ayaa maanta ka qabsoomay Qasriga Madaxtooyada Somaliland.
Qodobbada maanta lagaga wada hadlay Fadhigii 28-aad waxa ka mid ahaa:
𝟏. 𝐖𝐚𝐫𝐛𝐢𝐱𝐢𝐧𝐭𝐚 𝐀𝐦𝐧𝐢𝐠𝐚 𝐢𝐲𝐨 𝐗𝐚𝐬𝐢𝐥𝐨𝐨𝐧𝐢𝐝𝐚 𝐃𝐚𝐥𝐤𝐚:
Waxa ka war bixiyey Wasiirka Wasaaradda Arrimaha Gudaha iyo Amniga Mudane Cabdalle Maxamed Carab. Wasiirku waxa uu Golaha u sheegay in guud ahaanba Amniga lixda Gobol ee dalku uu sugan yahay, isla markaana aanay jirin wax qalalaase ama xasilooni darro ah, marka laga reebo fal dambiyeedyada maalinlaha ah ee ka dhex dhaca Bulshada.
𝟐. 𝐖𝐚𝐫𝐛𝐢𝐱𝐢𝐧𝐭𝐚 𝐃𝐡𝐚𝐪𝐚𝐚𝐥𝐚𝐡𝐚 𝐃𝐚𝐥𝐤𝐚:
Waxa ka war bixiyey Wasiirka Maaliyadda iyo Horumarinta Dhaqaalaha Mudane Cabdillaahi Xasan Aadan. Wasiirku waxa uu sheegay in dedaal badan oo ay Wasaaraddu gelisay kaddib, ay
hawlaha ururinta Qaranku u socdaan sidii loogu talo galay. Wasiirku waxa uu Golaha u sheegay xagga Maaraynta iyo Maamulka Deeqaha Dibedda, Wasaaraddu iyada oo ka duulaysa wanaajinta xidhiidhka Qaadhaan Bixiyayaasha, waxa ay xoojisay aqoonta shaqaalaha Xafiiska Xisaabaadka Deeqaha Dibedda (External Assistance Fiduciary Section).
Wasiirku waxa uu sheegay in ay Wasaaraddu ku guulaystay xoojinta xidhiidhka iyo la-macaamilka Baanka Adduunka. Sidoo kale, Wasaaraddu waxa ay diyaarisay Jadwalka Diyaarinta Miisaaniyadda 2026-ka iyo dhammaan warbixinaha saldhigga u ah diyaarteeda.
𝟑. 𝐖𝐚𝐫𝐛𝐢𝐱𝐢𝐧𝐭𝐚 𝐆𝐮𝐝𝐝𝐢𝐝𝐚 𝐇𝐞𝐞𝐫 𝐐𝐚𝐫𝐚𝐧 𝐞𝐞 𝐆𝐮𝐫𝐦𝐚𝐝𝐤𝐚 𝐀𝐛𝐚𝐚𝐫𝐚𝐡𝐚:
Waxa ka war bixiyey Madaxweyne ku-xigeenka JSL, ahna Guddoomiyaha Guddida Gurmadka Abaaraha Mudane Maxamed Cali Aw Cabdi, isa isaga oo sheegay in guddi ahaan ay maanta yeesheen kulankii 1-aad. Kulankaasi waxa ay Guddida Heer Qaran kaga arrinsanayeen isku-dubbaridka iyo gaadhsiinta gargaarka degdegga ah sida biyaha, cuntada, iyo daawooyinka bulshada reer Somaliland ee Abaaraha ku tabaaloobay.
Madaxweyne ku-xigeenka JSL, waxa kale oo uu Golaha u sheegay in kulankaasi Xubnaha Guddida ay kaga wada hadleen dhammaystirka qaab-dhismeedka Guddida Heer Qaran ee Gurmadka Abaaraha, samaynta guddiyada Gurmadka Abaaraha ee heer Gobol iyo heer Degmo ee Gobollada dalka oo dhan, iyo la socodka xogaha maalinlaha ah ee xaaladaha Abaaraha dalka oo dhan. Guddidu waxa ay baaq iyo qaylo-dhaanba Beesha Caalamka, UN-ta iyo Waddammada saaxiibka la ah Somaliland.
𝟒. 𝐗𝐞𝐞𝐫𝐤𝐚 𝐀𝐝𝐞𝐞𝐠𝐠𝐚 𝐊𝐚𝐚𝐥𝐦𝐨 𝐒𝐡𝐚𝐫𝐜𝐢 (𝐋𝐞𝐠𝐚𝐥 𝐀𝐢𝐝) (𝐐𝐚𝐲𝐛𝐢𝐧𝐭𝐚 𝟐-𝐚𝐚𝐝):
Waxa si wadajir ah uga war bixiyey Wasiirka Wasaaradda Caddaaladda Mudane Yoonis Axmed Yoonis iyo Garyaqaanka Guud ee Xukuumadda, Mudane Cali Baashe Maxamed.
Wasiir Yoonis waxa uu Golaha u sheegay in Qabyo-Qoraalka Mashruucan ay Wasaaraddu gelisay dedaal badan, maadaama uu kor u qaadayo helitaanka Caddaaladda ee muwaadiniinta. Dhinaca kale, Wasiirku waxa uu hoosta ka xarriiqay in Adeegga Kaalmo Sharci uu ka mid yahay ballanqaadyadii ay Xukuumadda Wadajir iyo Waxqabad u samaysay shacabka JSL xilligii ololaha. Wasiirka Caddaaladdu waxa uu sheegay in Xeerkan ay saldhig u yihiin Mabaadii'da shanta ah ee kala ah:
1. Shareecada Islaamka,
2. Dastuurka Jamhuuriyada Somaliland Qodobkiisa 28aad, farqaddiisa 3-aad,
3. Heshiisyada Caalamiga ah ee daryeelka sharci ee dadka nugul,
4. Ilaalinta iyo Dhawridda Xuquuqda Bini'aadamka,
5. Ixtiraamka iyo ku dhaqanka Sharciga.
Ugu dambayntii, Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland Mudane Cabdiraxmaan Maxamed Cabdilaahi (Cirro) waxa uu Xubnaha Golaha Wasiirrada faray in Wasaarad walba ay soo gudbiso waxqabadkeedii 6-dii bilood ee ina dhaafay, isaga oo Madaxweynuhu Wasaaradda Horumarinta Maalgashiga iyo Warshadaha ku bogaadiyey soo gudbinta waxqabadkeedii 6-da bilood.
𝐀𝐋𝐋𝐀𝐀 𝐌𝐀𝐇𝐀𝐃 𝐋𝐄𝐇

Thursday, 24 April 2025

Fadhigii 13-aad ee Shirka Golaha Wasiirada Jammhuuriyadda Somaliland

 


Hargeysa, 19.03.2025 


Fadhigii 13-aad ee Shirka Golaha Wasiirada Jammhuuriyadda Somaliland oo uu shir-gudoominayey Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland Mudane Cabdiraxmaan Maxamed Cabdilaahi (Cirro) ayaa maanta ka qabsoomay Qasriga Madaxtooyada Somaliland, waxana lagaga wada hadlay arrimo badan oo mudnaan u leh Qaranka Somaliland, qodobada maanta waxa ka mid ahaa: 


* Warbixin guud oo la xidhiidha Xaaladda Amniga dalka, waxa ka war bixiyey Wasiirka Wasaaradda Arrimaha Gudaha iyo Amniga, isoo Golaha u sheegay in guud ahaanba Amniga dalku sugan yahay. 


• Hab-sami u socodka iyo kobcinta Dakhliga Maaliyadda iyo Ururinta Cashuuraha iibka Adeegyada iyo Badeecadaha (GST); waxa Golaha warbixin guud ka siiyey Wasiirka Wasaaradda Maaliyada iyo Horumarinta Dhaqaalaha, isaga oo sheegay in ay hawluhu meel fiican marayaan. 


* Warbixin la xidhiidha Kormeerka Xabsiyada Dalka iyo Furitaanka Xabsiga Mija-Caseeye: waxa Golaha warbixin guud ka siiyey Wasiirka Wasaaradda Caddaaladda. Sidoo kale Wasiirku waxa uu ka warramay xaaladaha nololeed ee maxaabiista ku xukuman iyo arrimaha u baahan in la hagaajiyo sida hoyga, caafimaadka iyo waxbarashada maxaabiista ku jira 14-ka Xabsi ee dalka. 


* Warbixin la xidhiidha Xaaladda Dhoofka Xoolaha: waxa Golaha warbixin guud ka siiyey Wasiirka Wasaaradda Xannaanada Xoolaha iyo Horumarinta Reer Miyiga. 


* Warbixin qoto dheer oo la xidhiidha hawlaha ay Wasaaradda Isgaadhsiinta iyo Tiknoolojiyada ay Qaranka uga masuulka tahay, waxana Golaha warbixin ka siiyey Wasiirka Wasaaradda Isgaadhsiinta iyo Tiknoolojiyada. Sidoo kale Wasiirku waxa uu si guud uga warbixiyey mashaariicda ka socda iyo kaalmooyinka Maaliyadeed ee ay hesho iyo heerarka ay marayaan. Sidoo kale Wasiirku waxa uu sheegay in Wasaaraddu ay ku hawlan tahay ururinta, kaydinta iyo ilaalinta xogaha Qaranka (National Data Centre). 


* Wasiirka Wasaaradda Duulista Hawada iyo Horumarinta Madaaradda ayaa sharraxay Himilada iyo Hiigsiga Wasaaradda taasi oo ku qotonta: Somaliland ku xidhan Dunida, Dhaqaale ahaan Kobcaysa, leh kaabayaal Madaaro iyo Adeegyo Duulimaad oo ku sifaysan Bad-qab, Amni iyo Hufnaan. Dhinaca kale, Wasiirku waxa uu Golaha warbixin ka siiyay waxqabadka 100-ka cisho ee Wasaaradda Duulista Hawada, sidoo kalena Golaha u soo gudbiyey Hab-raaca Madaaradda Jamhuuriyadda Somaliland. Wasiirku waxa uu si qoto dheer u faahfaahiyey Tiirarka 5-ta ee Istaraatijiyadda 5-ta sano ee soo socda hagi doonta Wasaaradda.


* Hab-raaca ururinta 100-ka maalmood ee wax-qabadka Xukuumadda iyo isku-dubbaridka iyo qaaabaynta xogaha hawl-gallada ay Wasaaraduhu kaga qayb galayaan 100-ka maalmood ee ballanqaadyada Xukuumadda Wadajir iyo Waxqabad: waxa ka war bixiyey Wasiirka Wasaaradda Madaxtooyada. 


• Wasiirka Wasaaradda Dawladaha Hoose iyo Horumarinta Magaalooyinka ayaa Golaha Wasiirrada la wadaagay Qorshaha Istaraatijiyadda ee 5-ta sano ee soo socda ay ku hawl geli doonto Wasaaraddu. Sida oo kale Wasiirku waxa uu ku taliyey in si dhaw loola socda Mashaariicda ay Hay'adaha caalamiga ah iyo NGO-yadu ka fuliyaan degmo Doorashooyinka balse aan soo marin Wasaaradda. 


* Ugu dambayntii, Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland Mudane Cabdiraxmaan Maxamed Cabdilaahi (Cirro) ayaa Golaha Wasiirrada warbixin guud ka siiyey dedaalladii ugu dambeeyey ee nabadaynta Degmada Ceerigaabo iyo Qaramaynta Ciidamada Madaniga ah iyo Shirka Nabadaynta Ceel-Afweyn oo maanta ka furmay Ceel-Afweyn. 


Madaxweynuhu waxa uu si weyn ugu mahad naqay Xubnaha Xukuumadda JSL ee uu hoggaaminayo Madaxweyne ku-xigeenka JSL isaga oo ku ammaanay hawlaha nabadaynta ee ay Ceerigaabo ka wadaan, hawlahaasi oo ku dhaw gabagabo, Madaxweyne-ku-xigeenka iyo weftigiisuna waxay ay hawlaha Qaramaynta ka sii wadi doonaaan meelaha kale ee Qaranka u qorshaysan. 


𝐀𝐋𝐋𝐀𝐀 𝐌𝐀𝐇𝐀𝐃 𝐋𝐄𝐇, 

𝐗𝐮𝐬𝐞𝐞𝐧 𝐀𝐚𝐝𝐚𝐧 𝐂𝐢𝐠𝐞 (𝐃𝐞𝐲𝐫), 

𝐀𝐟𝐡𝐚𝐲𝐞𝐞𝐧𝐤𝐚 𝐌𝐚𝐝𝐚𝐱𝐰𝐞𝐲𝐧𝐚𝐡𝐚 𝐉𝐚𝐦𝐡𝐮𝐮𝐫𝐢𝐲𝐚𝐝𝐝𝐚 𝐒𝐨𝐦𝐚𝐥𝐢𝐥𝐚𝐧𝐝

Fadhigii 12-aad ee Shirka Golaha Wasiirada Jammhuuriyadda Somaliland

 𝐖𝐀𝐑 𝐒𝐀𝐗𝐀𝐀𝐅𝐀𝐃𝐄𝐄𝐃

Hargeysa, 12.03.2025 

Fadhigii 12-aad ee Shirka Golaha Wasiirada Jammhuuriyadda Somaliland oo uu shir-gudoominayey Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland Mudane Cabdiraxmaan Maxamed Cabdilaahi (Cirro) ayaa maanta ka qabsoomay Qasriga Madaxtooyada Somaliland, waxana lagaga wada hadlay arrimo badan oo mudnaan u leh Qaranka Somaliland, qodobada maanta waxa ka mid ahaa: 

* Warbixin guud oo la xidhiidha Xaaladda Amniga dalka, waxa ka war bixiyey Wasiirka Wasaaradda Arrimaha Gudaha iyo Amniga, isagoo Golaha u sheegay in guud ahaanba Amniga dalku sugan yahay. 

* War bixin guud oo la xidhiidha xaaladaha guud ee caafimaadka dalka, culays-yada ka jira gobollada Bariga iyo arrimaha u baahan in ded-deg ah wax looga qabto, safar uu Wasiirku ku tagay Sabo-wanaag, waxana si mug leh uga war bixiyey Wasiirka Wasaaradda Horumarinta Caafimaadka. 

* War bixin faah-faahsan oo la xidhiidha Qiimaynta Dugsiyada Farsamada dalka, dejinta Manhajka Iskuullada Farsamada Gacanta, tiradooda iyo tayadooda  iyo Xarumaha kale ee Farsamada Gacanta; waxana si qoto dheer uga warbixiyey Wasiirka Wasaaradda Waxbarashada, Barbaarinta iyo Sayniska. 

* War bixin faah-faahsan oo khusaysa baahiyaha xagga biyaha ee Gobollada Bariga, mashaariicda biyaha ee ay Wasaaraddu dhammaystirtay, kuwa ay wado iyo kuwo cusub oo la dhagax dhigay (Ceerigaabo), safarrada kale ee ay Wasaaraddu ku tagi doonto Gobollada Galbeedka, waxa Golaha warbixin ka siiyey Wasiirka Wasaaradda Biyaha. 

* Wasiirka Wasaaradda Qorshaynta iyo Horumarinta Qaranka ayaa Golaha warbixin ka siisay Qorshaha Hirgelinta Hawlaha Hor-tabinta leh ee 100-ka maalmood ee ugu horeeya, iyada oo sheegtay in ka Wasaarad ahaan ay dejiyeen khariidad Istiraatijiyadeed oo lagu xoojinayo Qorshaha Horumarinta Somaliland, qaab-dhismeedka Siyaasadeed iyo awoodaynta Hay’adaha Qaranka. 

* Wasiirka Wasaaradda Duulista Hawada iyo Horumarinta Madaaradda ayaa warbixin ka siiyay Golaha qorshayaasha Wasaaradda ee lagu fududaynayo Diyaaradaha Caalamiga ah ee imanaya Somaliland, iyo shuruucda socdaalka ee la waafajinayo Rakaabka la socda diyaaradahaasi. Dhammaan diyaaradaha caalamiga ah ee imanaya Madaaradda dalka waxa lala wadaagay shuruucda socdaalka JSL ee looga baahan yahay Rakaabka Ajanabiga ah. 

* Isku-dubbaridka iyo qaaabaynta (akhris, maqal iyo muuqaal) xogaha hawl-gallada ay Wasaaraduhu kaga qayb galayaan 100-ka maalmood ee ballanqaadyada Xukuumadda Wadajir iyo Waxqabad: waxa ka war bixiyey Wasiirka Wasaaradda Madaxtooyada. 

* Hab-sami u socodka iyo kobcinta Dakhliga Maaliyadda iyo Ururinta Cashuuraha iibka Adeegyada iyo Badeecadaha (GST); waxa Golaha warbixin guud ka siiyey Wasiirka Wasaaradda Maaliyada iyo Horumarinta Dhaqaalaha, isaga oo sheegay in ay hawluhu meel fiican marayaan.

* Ugu dambayntii, Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland Muddane Cabdiraxmaan Maxamed Cabdilaahi (Cirro) ayaa Golaha Wasiirrada warbixin guud ka siiyey dedaalladii ugu dambeeyey ee nabadaynta Degmada Ceerigaabo iyo Qaramaynta Ciidamada Madaniga ah kuwaasi oo meel wacan maraya. 

Madaxweynuhu waxa uu si weyn ugu mahad naqay Xubnaha Xukuumadda JSL ee uu hoggaaminayo Madaxweyne ku-xigeenka JSL isaga oo ku ammaanay hawlaha nabadaynta ee ay Ceerigaabo ka wadaan, hawlahaasi oo ku dhaw gabagabo, Madaxweyne-ku-xigeenka iyo weftigiisuna waxay ay hawlaha Qaramaynta ka sii wadi doonaaan meelaha kale ee Qaranka u qorshaysan. 

𝐀𝐋𝐋𝐀𝐀 𝐌𝐀𝐇𝐀𝐃 𝐋𝐄𝐇, 

𝐗𝐮𝐬𝐞𝐞𝐧 𝐀𝐚𝐝𝐚𝐧 𝐂𝐢𝐠𝐞 (𝐃𝐞𝐲𝐫), 

𝐀𝐟𝐡𝐚𝐲𝐞𝐞𝐧𝐤𝐚 𝐌𝐚𝐝𝐚𝐱𝐰𝐞𝐲𝐧𝐚𝐡𝐚 𝐉𝐚𝐦𝐡𝐮𝐮𝐫𝐢𝐲𝐚𝐝𝐝𝐚 𝐒𝐨𝐦𝐚𝐥𝐢𝐥𝐚𝐧𝐝

Fadhigii 11-aad ee Shirka Golaha Wasiirada Jammhuuriyadda Somaliland

 𝐖𝐀𝐑 𝐒𝐀𝐗𝐀𝐀𝐅𝐀𝐃𝐄𝐄𝐃

  

Fadhigii 11-aad ee Shirka Golaha Wasiirada Jammhuuriyadda Somaliland oo uu shir-gudoominayey Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland Mudane Cabdiraxmaan Maxamed Cabdilaahi (Cirro) ayaa maanta ka qabsoomay Qasriga Madaxtooyada Somaliland, waxana lagaga wada hadlay arrimo badan oo mudnaan u leh Qaranka Somaliland, ajendaha maanta waxa ka mid ahaa arrimaha soo socda: 


* War bixin la xidhiidha Xaaladda guud ee Amniga dalka, waxana ka war bixiyey Wasiirka Wasaaradda Arrimaha Gudaha oo sheegay in guud ahaannba amniga dalku uu sugan yahay. 


* War bixin guud oo la xidhiidha muuqaalka Maaliyadeed ee dalka, waxana ka war bixiyey Wasiirka Wasaaradda Maaliyada iyo Horumarinta Dhaqaalaha, isaga oo sheegay in dar-dar gelinta ururinta ashuuraha GST iyo Cashuuraha Berriga ay si fiican u socdaan. 


* War bixin faah-faahsan oo la xidhiidha xaaladaha guud ee caafimaadka dalka, waxana ka war bixiyey Wasiirka Wasaaradda Horumarinta Caafimaadka. 


* War bixin dheer oo la xidhiidha xaaladaha Barakacayaasha iyo gargaarka bini'aadanninimo, waxana ka war bixiyey Wasiirka Wasaaradda Dib-u-dejinta iyo Arrimaha Bini'aadannimada JSL. 


* War bixin la xidhiidha xaaladihii ugu dambeeyey ee dhoofka xoolaha, u diyaargarowga iyo gurmadka abaaraha, xal u helidda Iskuulka Xannaanada Xoolaha Sheekh oo weli xidhan: waxa ka war bixiyey Wasiirka Xannaanada Xoolaha. 


* Hab-raaca ururinta iyo Isku-dubbaridka xogaha hawl-gallada Wasaaradaha 100-ka maalmood ee wax-qabadka Xukuumadda Wadajir iyo Waxqabad: waxa ka war bixiyey Wasiirrada Warfaafinta iyo Madaxtooyada. 


* Soo ban-dhigidda Siyaasadda Beeraha iyo Siyaasadda Abuurka Beeraha iyo war-murtiyeedka ka soo baxay Shirkii heer Qaran ee Beeralayda Somaliland: waxa ka war bixiyey Wasiirka Wasaaradda Horumarinta Beeraha.

* Ansixinta talo soo jeedinta Guddidii loo xil saaray maaraynta Shaqaalaha ku-meel-gaadhka ah: Golaha Wasiirrada ayaa talo soo jeedinta ku ansixiyey cod aqlabadiyad ah. 


* Qaybinta Siyaasadda Baadhista Macdanta Qaranka (Akhriska 1-aad): waxana Golaha si guud ugaga xog warramay Wasiirka Macdanta iyo Tamarta JSL. 


* Qaybinta Xeerka Kaalmo-Sharci (Akhriska 1-aad): waxana Golaha si guud ugaga xog warramay Wasiirka Caddaalada JSL. 


* Hab-sami u socodka hawlaha Diwaangelinta Ciidamada kala duwan ee Qaranka JSL: waxa Golaha warbixin guud ka siiyey Wasiirka Wasaaradda Madaxtooyada. 


* Ugu dambayntii, Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland Mudane Cabdiraxmaan Maxamed Cabdilaahi (Cirro) ayaa Golaha Wasiirrada warbixin guud ka siiyey dedaalladii ugu dambeeyey ee nabadaynta Degmada Ceerigaabo iyo Qaramaynta Ciidamada Madaniga ah kuwaasi oo meel wacan maraya. Madaxweynuhu waxa uu si weyn ugu mahad naqay Xubnaha Xukuumadda JSL ee uu hoggaaminayo Madaxweyne ku-xigeenka JSL isaga oo ku ammaanay hawlaha nabadaynta ee ay Ceerigaabo ka wadaan. 


𝐀𝐋𝐋𝐀𝐀 𝐌𝐀𝐇𝐀𝐃 𝐋𝐄𝐇, 


𝐗𝐮𝐬𝐞𝐞𝐧 𝐀𝐚𝐝𝐚𝐧 𝐂𝐢𝐠𝐞 (𝐃𝐞𝐲𝐫), 

𝐀𝐟𝐡𝐚𝐲𝐞𝐞𝐧𝐤𝐚 𝐌𝐚𝐝𝐚𝐱𝐰𝐞𝐲𝐧𝐚𝐡𝐚 𝐉𝐚𝐦𝐡𝐮𝐮𝐫𝐢𝐲𝐚𝐝𝐝𝐚 𝐒𝐨𝐦𝐚𝐥𝐢𝐥𝐚𝐧𝐝

Fadhigii 16aad ee Shirka Golaha Wasiirada Jammhuuriyadda Somaliland

 𝐖𝐀𝐑 𝐌𝐔𝐑𝐓𝐈𝐘𝐀𝐃𝐄𝐄𝐃


Shirka Golaha Wasiirrada Jamhuuriyadda Somaliland ee qabsoomay maanta 16ka Abriil, 2025 waxa uu si adag u cambaareynayaa tallaabadii daandaansiga ahayd ee uu Raysal-wasaaraha Dowladda Soomaaliya ku tagay magaalada Laascaanood 12kii Abriil 2025, taasi oo ahayd xad-gudub ka dhan ah qawaaniinta caalamiga ah iyo madax-bannaanida dhuleed ee Jamhuuriyadda Somaliland.


Xukuumadda Jamhuuriyadda Somaliland, iyada oo ka duulaysa qorshaheeda nabadeynta Deegaanka Bariga Sool, waxa ay hore u iclaamisay baaq nabadeed maalintii uu xilka la wareegayay Madaxweynaha JSL ee 12kii December 2024, waxa aanay mar kale adkaynaysaa in ay nabaddu tahay mudnaanteeda koowaad, iyada oo difaaca qarannimada Somaliland-na ay tahay xuduud lama taabtaan ah.


𝐐𝐨𝐝𝐝𝐨𝐛𝐤𝐚 𝟏𝐚𝐚𝐝 – 𝐃𝐨𝐰𝐥𝐚𝐝𝐝𝐚 𝐒𝐨𝐨𝐦𝐚𝐚𝐥𝐢𝐲𝐚 𝐰𝐚𝐱𝐚 𝐚𝐲 𝐬𝐢 𝐛𝐮𝐮𝐱𝐝𝐚 𝐮𝐠𝐚 𝐥𝐞𝐞𝐱𝐚𝐭𝐚𝐲 𝐣𝐢𝐝𝐤𝐢𝐢 𝐧𝐚𝐛𝐚𝐝𝐝𝐚 𝐢𝐲𝐨 𝐰𝐚𝐝𝐚-𝐡𝐚𝐝𝐚𝐥𝐤𝐚:


Dawladda Soomaaliya waxa ay si cad uga baxday dariiqii nabad-ku-wada-noolaanshaha iyo wada-hadalka, iyada oo imaatinkii Ra’iisul Wasaaraha Soomaaliya ee Laascaanood uu yahay xad-gudub badheedh ah oo ka dhan ah madax-bannaanida dhuleed ee Jamhuuriyadda Somaliland. 


Tallaabadaasi waxa ay ahayd daandaansi siyaasadeed iyo hurin colaadeed, taas oo si toos ah khatar u gelinaysa xasilloonida gobolka Geeska Afrika, iyada oo lagu tuntay xeerarka caalamiga ah iyo xorriyadda muwaadiniinta Somaliland oo si sharci-darro ah loo afduubay.


𝐐𝐨𝐝𝐝𝐨𝐛𝐤𝐚 𝟐𝐚𝐚𝐝 – 𝐈𝐧 𝐚𝐚𝐧𝐚𝐲 𝐣𝐢𝐫𝐢𝐧 𝐰𝐚𝐱 𝐰𝐚𝐝𝐚-𝐡𝐚𝐝𝐚𝐥 𝐚𝐡 𝐨𝐨 𝐤𝐮 𝐬𝐚𝐚𝐛𝐬𝐚𝐧 𝐬𝐢𝐢-𝐝𝐞𝐲𝐧𝐭𝐚 𝐌𝐚𝐱𝐚𝐚𝐛𝐢𝐢𝐬𝐭𝐚:


Xukuumadda Somaliland waxa ay si cad u sheegaysaa in aanay jirin wax wada-hadal ah oo Dowladda Soomaaliya kala yeelatay arrimaha la xidhiidha siideynta maxaabiista. 


Maxaabiista Raysal-wasaaraha Soomaaliya geeyay magaalada Muqdisho ma aha maxaabiis dagaal (𝐩𝐫𝐢𝐬𝐨𝐧𝐞𝐫𝐬 𝐨𝐟 𝐰𝐚𝐫)


Xukuumadda Somaliland waxa ay u aragtaa tallaabadaasi inay ahayd mid lagu qarinayo fashilka siyaasiga ah ee haysta Dowladda Soomaaliya.


𝐐𝐨𝐝𝐝𝐨𝐛𝐤𝐚 𝟑𝐚𝐚𝐝 – 𝐈𝐬𝐤𝐚𝐚𝐬𝐡𝐢𝐠𝐚 𝐂𝐚𝐚𝐥𝐚𝐦𝐢𝐠𝐚 𝐚𝐡 𝐞𝐞 𝐈𝐬-𝐝𝐡𝐚𝐚𝐟𝐢𝐬𝐠𝐚 𝐌𝐚𝐱𝐚𝐚𝐛𝐢𝐢𝐬𝐭𝐚 𝐢𝐲𝐨 𝐃𝐨𝐨𝐫𝐤𝐚 𝐈𝐂𝐑𝐂:


Xukuumadda Jamhuuriyadda Somaliland waxa ay wada hadallo la yeelatay Hay’adda Caalamiga ah ee Laanqeyrta Cas (ICRC) iyo danjireyaasha dalalka saaxiibka la ah si loo xalliyo arrinta maxaabiista, iyada oo ku saleysan xeerarka iyo hab-raacyada caalamiga ah ee maxaabiista. 


Jamhuuriyadda Somaliland waxa ay diyaar u tahay in maxaabiista la isu waydaarsado hannaan kasta oo waafaqsan nidaamka isweydaarsiga maxaabiista, bud-dhigna ay u tahay hay’adda ICRC, iyada oo ay Xukuumadda Somaliland hore ugala hadashay arrimaha maxaabiista wadamada ay saaxiibka yihiin sida Maraykanka, Ingiriiska, Denmark, Finland, Turkiga iyo Emirate-ka Carabta.  


𝐐𝐨𝐝𝐝𝐨𝐛𝐤𝐚 𝟒𝐚𝐚𝐝 – 𝐁𝐚𝐚𝐪𝐚 𝐉𝐚𝐦𝐡𝐮𝐮𝐫𝐢𝐲𝐚𝐝𝐝𝐚 𝐒𝐨𝐦𝐚𝐥𝐢𝐥𝐚𝐧𝐝 𝐞𝐞 𝐤𝐮 𝐰𝐚𝐣𝐚𝐡𝐚𝐧 𝐁𝐞𝐞𝐬𝐡𝐚 𝐂𝐚𝐚𝐥𝐚𝐦𝐤𝐚:


Xukuumadda Jamhuuriyadda Somaliland waxa ay cod dheer ugu baaqaysaa beesha caalamka in ay si degdeg ah uga falceliso xadgudubyada ay Dowladda Soomaaliya ka geysanayso Deegaanka Bariga Sool ee Somaliland, isla markaana ay taageerto dadaallada Jamhuuriyadda Somaliland ugu jirto soo celinta nabada deegaanka bariga Sool.


Duullaanka qorshaysan ee Soomaaliya ku soo qaaday Somaliland waxa uu khatar gelinayaa xasilloonida Geeska Afrika, wuxuuna fursad siinayaa kooxaha xagjirka ah iyo argagixisada, taas oo halis weyn ku ah nabadda iyo horumarka gobolka oo dhan.


𝐐𝐨𝐝𝐝𝐨𝐛𝐤𝐚 𝟓𝐚𝐚𝐝: 𝐖𝐚𝐝𝐚-𝐡𝐚𝐝𝐚𝐥𝐚𝐝𝐝𝐢𝐢 𝐮 𝐝𝐡𝐞𝐱𝐞𝐞𝐲𝐚𝐲 𝐉𝐚𝐦𝐡𝐮𝐮𝐫𝐢𝐲𝐚𝐝𝐝𝐚 𝐒𝐨𝐦𝐚𝐥𝐢𝐥𝐚𝐧𝐝 𝐢𝐲𝐨 𝐒𝐨𝐨𝐦𝐚𝐚𝐥𝐢𝐲𝐚:


Maadaama ay Dawladda Soomaaliya si joogto ah ugu kacday xad-gudubyo ka dhan ah Jamhuuriyadda Somaliland iyo mabaadi’dii wada-hadalladii hore u dhexmaray labada dal, Golaha Wasiirradu ee Jamhuuriyadda Somaliland waxa ay go’aamiyeen in laga baxo wada-hadaladii lagu jiray Soomaaliya, laga bilaabo maanta oo ay taariikhdu tahay Abriil 16th, 2025. 


Jamhuuriyadda Somaliland waxa ka go’an difaaca Qaranimadeeda iyo adkaynta madax-bannaanideeda, si aan gorgortan lahayn.


𝐃𝐡𝐚𝐦𝐦𝐚𝐚𝐝

Fadhigii 9-aad ee Shirka Golaha Wasiirada Jammhuuriyadda Somaliland

 Fadhigii 9-aad ee Shirka Golaha Wasiirada Jammhuuriyadda Somaliland oo uu Shir-gudoominayey Madaxweyne ku xigeenka Jamhuuriyada Somaliland, ahna Ku-simaha Madaxweynaha Mudane Maxamed Cali Aw Cabdi ayaa ka qabsoomay Xarunta Qasriga Madaxtooyada Jamhuuriyadda Somaliland. 


Ajandaha Shirka Golaha Wasiirada ee maanta ayaa ka koobnaa arrimo door ah oo mudnaan u leh dalka iyo dadka. 


Ugu horeyn Goluhu  waxaa uu war bixin ka dhegaystay Wasiirka Wasaarada Arimaha Gudaha iyo Amniga Qaranka oo sheegay in xaaladda guud ee Amni ee dalkeenu ay tahay mid degan oo nabad ah, marka laga reebo danbiyada maalinlaha ah ee ka dhex dhaca Bulshada iyo Shilalka gaadiidka oo gaysta dhimashada iyo dhaawaca ugu badan. 


Wasiiru Dawlaha Wasaaradda Maaliyada iyo Horumarinta Dhaqaalaha ayaa Golaha uga xog-waramey xaaladda dhaqaale ee dalka, dardar galinta cashuur ururinta iyo kobcinta dakhliga dalka. 


Wasiiru Dawluhu isaga oo ka hadlaya sida uu u fulay qorshaha midaynta dakhliga Qaranka ee uu Madaxweynuhu dhawaan faray Hay’adaha iyo Wasaaradaha Qaranka ayaa Golaha Wasiirrada u sheegay in arrintaasi u socoto si wacan. 


Wasiirka Wasaaradda Horumarinta Caafimaadka ayaa Golaha siiyey warbixin qoto dheer oo khusaysa xaaladaha adeega Caafimaadka ee Gobollada Bari (Sanaag, Saraar iyo Togdheer), gobolladaasi oo uu Wasiirku ugu baxay safar shaqo, laga bilaabo 29.01.2025 ilaa 5.02.2025-ka. 


Ujeedada ugu weyn ee safar hawleedka Wasiirku waxay ahayd in uu si dhab ah ugu kuur galo Baahiyaha Xarumaha Caafimaadka ee Gobollada Bariga, xag daawo, xag gaadiid iyo xagga cududda shaqaalaha. Wasiirka iyo weftigii uu hoggaaminayey waxay soo kormeereen Cisbitaalada iyo Xarumaha Caafimaadka ee Gar-adag, Ceel-Afweyn, Ceerigaabo, Oog, Caynabo, Burco, Oodweyne iyo Hara-sheekh. 


Wasiirka Caafimaadka ayaa Golaha Wasiirrada u sheegay in Xarumaha Caafimaadka ee Gobollada Bariga ay culays weyn ku soo kordhiyeen xaaladaha colaadeed, loona baahan yahay in si guud loo xoojiyo, gaar ahaan in la geeyo Dhakhtarro Takhasus u leh qalliinka iyo maaraynta xaaladaha degdegga ah (Trauma and Emergency Situations). 


Wasiirka Wasaaradda Xidhiidhka Golayaasha iyo Arimaha Dastuurka ayaa Golaha Wasiirrada u soo gudbiyey laba Mashruuc Sharci oo kala ah 𝟏) Xeerka Astaanta Qaranka, 𝟮) iyo Xeerka Calanka JSL. 


Wasiirku waxa uu Golaha u sheegay in Xeerarkani ay ilaalinayaan isla markaana ay sugi doonaan Karaamada iyo Qiimahaha Astaamaha Qaranka JSL. 


Sidoo kale, Wasiirku waxa uu Golaha u sheegay in Xeerarkani ay ku salaysan yihiin dhawrista, Ilaalinta iyo kor-u-qaadidda Astaamaha Qaranka, iyagoo la jaanqaadaya Qawaaniinta iyo Xeerarka Caalamiga ah ee uu dal waliba u dejiyo Astaamihiisa Qaran. 


𝐀𝐋𝐋𝐀𝐀 𝐌𝐀𝐇𝐀𝐃 𝐋𝐄𝐇.

Fadhigii 17-aad ee Shirka Golaha Wasiirada Jammhuuriyadda Somaliland

 𝐖𝐀𝐑 𝐒𝐀𝐗𝐀𝐀𝐅𝐀𝐃𝐄𝐄𝐃


Hargeysa, 23.04.2025 


Fadhigii 17-aad ee Shirka Golaha Wasiirada Jammhuuriyadda Somaliland oo uu shir-gudoominayey Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland Mudane Cabdiraxmaan Maxamed Cabdilaahi (Cirro) ayaa maanta ka qabsoomay Qasriga Madaxtooyada Somaliland, waxana lagaga wada hadlay arrimo badan oo mudnaan u leh Qaranka Somaliland, qodobada maanta waxa ka mid ahaa: 


(𝟏) Warbixin guud oo la xidhiidha Xaaladda Amniga dalka, waxa ka war bixiyey Wasiirka Wasaaradda Arrimaha Gudaha iyo Amniga, isoo Golaha u sheegay in guud ahaanba Amniga dalku sugan yahay, marka laga reebo fal dambiyeedyada maalinlaha ah ee ka dhaca Bulshada iyo shilalka gaadiidka oo run ahaantii la odhan karo waa aafo-qaran, maaddaama ay sababaan dhimashada iyo dhaawaca ugu badan ee dalkeena ka dhaca. 


(𝟐) Wasiirka Wasaaradda Maaliyada iyo Horumarinta Dhaqaalaha ayaa isaguna Golaha siiyey warbixin guud oo la xidhiidha xaaladaha dhaqaale ee dalka iyo hab-sami-u-socodka ururinta cashuuraha GST iyo kobcinta Dakhliga Qaranka. Wasiirku waxa kale oo uu Golaha la wadaagay in Guddi hoosaadka Dhaqaalaha ee Golaha Wasiirrada ay magacaabeen Guddi Farsamo oo soo diyaarisa Qorshaha, Siyaasadda iyo Xeerarka lagama maarmaanka u ah kobcinta Dhaqaalaha Qaranka JSL . 


𝟑) Wasiirka Wasaaradda Duulista Hawada iyo Horumarinta Madaaradda oo ka tirsan Guddida Qaban-qaabada ayaa Golaha uga xog warramay diyaar-garowga Xuska 34-aad ee 18 May. Wasiirku waxa uu si faah-faahsan uga hadlay qaybaha ay ka koobnaan doonaan Munaasibadaha dabaal-degga18-ka May. 


Wasiirku waxa uu soo bandhigay Hal-ku-dhigga Sannadkan oo ah (𝐆𝐚𝐜𝐦𝐨 𝐖𝐚𝐝𝐚-𝐣𝐢𝐫𝐚𝐚, 𝐆𝐮𝐮𝐥 𝐥𝐚𝐠𝐮 𝐇𝐚𝐧𝐭𝐚𝐚), kaasoo ku salaysan Qorshaha Xukuumadda Wada-jir iyo Waxqabad. Wasiirku waxa uu faah-faahiyey in Xuska 18-ka May ee Sannadkani uu noqon doonomid ka duwan sannadihii hore, iyada oo la soo kordhiyay waxyaabo badan oo cusub oo lagu waynaynayo Maalinta Qarannimada iyo Waddaniyadda ee Shacbiga JSL. 


𝟒) Wasiirka Wasaaradda Madaxtooyada ayaa Golaha Wasiirrada la wadaagay in Xukuumadda Wadajir iyo Waxqabad ay bulshada Somaliland si mug leh ugu soo bandhigayso waxqabadka 100-ka maalmood, taasoo leh maqal, muuqaal iyo qoraalba. Sida oo kale, Wasiirka Wasaaradda Madaxtooyada waxa uu Golaha u sheegay in wejigii 1-aad ee Diwaangelinta Biometric-ga ah ee Qaybaha kala duwan ee Ciidamada Qaranku ay si guul ah ku soo gabagabowday, intaa kadibna loo gudbi doono wejiga 2-aad. 


𝟓) Wasiirka Wasaaradda Arrimaha Gudaha iyo Amniga iyo Wasiir-ku-xigeenka Wasaaradda Gaadiidka ayaa Golaha uga xog warramay arrimaha iyo asbaabaha keena

Shilalka Gaadiidka oo run ahaantii la odhan karo waa aafo-qaran. Wasiirradu waxa ay sheegeen in Shilalka Gaadiidka ay yihiin kuwa sababa dhimashada iyo dhaawaca ugu badan ee dalkeena ka dhaca sannad walba. 


Intaa kaddib, Xubnaha Golaha Wasiirrada waxa ay dood dheer oo aan loo kala hadhin ka yeesheen arrimaha keena Shilalka Gaadiidka xad-dhaafka ah iyo xal-u-helidda mushkiladan iyo sidii Xukuumad ahaan loo qaadi lahaa tallaabooyin lagu yaraynayo Shilalka Gaadiidka. Goluhu waxa ay isla garteen in arrintan la siiyo mudnaanta ay leedahay, isla markaana la sameeyo cilmi-baadhis qoto dheer oo lagu darsayo arrintan. 


𝟔) Wasiirka Wasaaradda Kalluumaysiga iyo Khayraadka Badda ayaa Golaha uga xog warramay safar shaqo oo uu ku tagay Xeebaha Gobolka Salel, gaar ahaan labada magaalo xeebeed ee Saylac iyo Lughaya. Wasiirku waxa uu si qoto dheer uga warbixiyey caqabadaha ka jira deegaannada uu booqday, gaar ahaan xagga isu-socodka iyo horumarka bulshada, kaabayaasha dhaqaalaha iyo sidii looga faa'iidaysan Khayraadka kala duwan ee Gobolka Salel, gaar ahaan horumarinta Adeegga, Agabka iyo Xirfadaha Kalluumaysiga. 


𝟕) Ugu dambayntii, Madaxweynaha Jamhuuriyadda Somaliland Mudane Cabdiraxmaan Maxamed Cabdilaahi waxa uu Golaha la wadaagay xog warran guud oo khuseeya habsami u socodka Qaramaynta Ciidamada Madaniga ah ee Gobollada Sanaag, Galbeedka Sool, Saraar iyo Togdheer kuwaasoo meel wacan maraya, gabagabona ku dhaw. Sidoo kale Madaxweynuhu waxa uu Golaha u sheegay in nabadayntii Ceel-Afweyn ay marayso meel wacan. 


𝐀𝐋𝐋𝐀𝐀 𝐌𝐀𝐇𝐀𝐃 𝐋𝐄𝐇,


𝐗𝐮𝐬𝐞𝐞𝐧 𝐀𝐚𝐝𝐚𝐧 𝐂𝐢𝐠𝐞 (𝐃𝐞𝐲𝐫), 

𝐀𝐟𝐡𝐚𝐲𝐞𝐞𝐧𝐤𝐚 𝐌𝐚𝐝𝐚𝐱𝐰𝐞𝐲𝐧𝐚𝐡𝐚 𝐉𝐚𝐦𝐡𝐮𝐮𝐫𝐢𝐲𝐚𝐝𝐝𝐚 𝐒𝐨𝐦𝐚𝐥𝐢𝐥𝐚𝐧𝐝

Monday, 6 June 2022

FAHAMKA MURANKA SHARCI EE DOORASHOOYINKA IYO MUDADA QABASHADA DOORASHOOYINKA MADAXTOOYADDA IYO XILIGA SHARCIGA AH EE XISBIYADA/URURADA

 FAHAMKA MURANKA SHARCI EE DOORASHOOYINKA IYO MUDADA QABASHADA DOORASHOOYINKA

MADAXTOOYADDA IYO XILIGA SHARCIGA AH EE XISBIYADA/URURADA

Qaliinka Garyaqaan Muuse Yuusuf Maxamed. Hargeisa



Markaan Arkay Baahida Bulshadu uqabto Iftiiminta Sharci ee Muranka Axsaabta Siyasaada Iyo XUkuumada ee ku aadan doorashooyinka Madaxtooyada, Ururada/Axsaabta Iyo Qaabka Ay U Kala horeeyan.

Markaan Arkay Aragtiyaha ku salaysan Rabita Shaqsi Ama Ta Taageeranimo ee Ay Bulshada U Gudbbinayaan Bahda Sharciyaqaanku ee Iska Hor imanaysa.

Markaan Garawsaday Masuuliyada Aqooneed ee isaaran.

Waxaan Shaki la'aan Is Qanciyay Inaan Iftiimiyo Madmadaga Sharci ee Ii Muuqda, Anigoo Ka Fogaanaya Aragtidaydayda, Ta Cida Aan Taageer sanahay Iyo Wixii Aan Sharci ahayn.

13 NOV 2017 Waxa Qabsoontay Doorashada Madaxtooyada Oo Cod-Bixintii ayaa Dhacday.

21,Nov 2017 — Guddiga Doorashooyinka Ayaa Sheegay Natiijada Doorashadii.

13, Dec 2017 — Madaxweynaha Iyo Ku xigeenkiisa hada xafiska joogga Waxa la dhaariyay.

 Sida Uu Dhigayo Dastuurka Jamhuuriyadu qodobadiisa 83AAD & 88AAD 

QODOBKA 83AAD

HABKA DOORASHADA

1. Waxa Madaxweynaha iyo Ku-xigeenka Madaxweynaha Iagu dooranayaa qaabka doorashada guud oo toos ah; isla markaana qarsoodi ah iyaga oo isku lammaan.

2. Doorashada Madaxweynaha iyo Ku-xigeenka Madaxweynaha, oo isku mar loo codaynayo, kuna salaysan habka u codaynta liistada, waxa Ia qaban doonaa bil ka hor dhammaadka muddada xilka Madaxweynaha hore.

3. Madaxweynaha iyo Madaxweyne-ku-xigeenka hore ayaa sii wadi doona hawlaha ay u xil-saarnaayeen ilaa Madaxweynaha iyo Ku-xigeenka cusubi kala wareegaan xilka muddo bil ah gudaheed.

4 Waxa loo aqoonsanayaa inay doorashada Madaxweyaha iyo Ku-xigeenka Madaxweynahu ku guulaysteen labada qof ee magacyadoodu ku sheegan yihiin liistada hesha codadka ugu tirada badan.

5. Haddii ay suurtoobi weydo duruufo Ia xidhiidha nabadgelyada darteed in la qabto doorashada Madaxweynaha iyo Ku-xigeenka Madaxweynaha marka muddadii xilkoodu dhammaato, waxa Golaha Guurtida waajib ku ah in ay muddada xilka u kordhiyaan Madaxweynaha iyo Ku-xigeenka Madaxweynaha, iyaga oo tixgelinaya muddada dhibaatada lagaga gudbi karo; doorashaduna ku qabsoomi karto

Sida Ku Cad Faqrada FAQRADA 3AAD ee QODOBKAN SARE EE 83AAD EE DASTUURKA oo u Dhigan Sidan :-  

2. Doorashada Madaxweynaha iyo Ku-xigeenka Madaxweynaha, oo isku mar loo codaynayo, kuna salaysan habka u codaynta liistada, waxa Ia qaban doonaa bil ka hor dhammaadka muddada xilka Madaxweynaha hore.

Madaxweynaha iyo Ku Xigeenka Hada Xafiiska Joogaa Waxa Xilka Ay lawareegeen Bil Ka Dib Maalintii La Doortay. Waafaqsana QODOBKA 88AAD FAQRADIISA 1AAD oo U Dhigan Sidan:-

DASTUURKA 

QODOBKA 88AAD  

MUDDADA XILKA

1. Muddada xiIka ee Madaxweynaha iyo Ku-xigeenka Madaxweynaha waa 5 sano oo ka bilaabanta maalinta xilka loo dhaariyo.


Hadalkan Hada waxa Inoo Cad in Madaxweynaha iyo Ku Xigeenka Hada Xafiiska Joogaa Ay Mudo Xileedkoodu Ku Eegyahay 13 DEC 2022, Isla Markaana Ay Waajib Ku Tahay In Doorashada Madaxtooyadu Qabsoonto Bil Ka hor Mudo Dhamaadka XIlka Taas oo Ah In Doorashada Madaxtooyadu 13 NOV 2022. Si Waafaqsan Dastuurka Qaranka iyo xeerka Guud ee Doorashooyinka Qaranka {Xeer Lr. 91/2020-Law No 91/2020.}

Halkaas Markaynu Marayno Waxaynu Eegayna Habka Ururda Siyaasada Iyo Axsaabta Qaranka iyo Doorashadooda.

Makii u horaysay Somaliland waxa 2000 la sameeyay xeer Lagu Unkaayo Ururada Maadama oo aanay Jirin Xisbiyo Hore Waxaana Uu Maadaxweynihii Xiligaas AHUN Mudane Cigaal iyo Xukuumadiisii ay Golayaashii Baarlamaanka u gudbisay Mashruuc Sharci oo Sita Magaca {XEERKA NIDAAMKA URURADA &AXSAABTA SIYAASADDA SOMALILAND XEER-NO: 14/2000} Waxana Isla sanadkaas Golayaasha Baarlamaanku Ansixiyeen Soona saareen Xeerkii Koowaad ee Hanaanka Doorashooyinka Xisbiyada/Ururada Madaxweynuhuna isla Sanadkaas ayuu saxeexay kuna dhaqan galay 

SL/M/DEC/222-026/82000//6 August 2000 XEER MADAXWEYNE NO:14/2000

Madaxweynaha jamhuuriyadda Somaliland

Markuu helay: Go’aanka GW/KF-11/133/2000 ee 19/6/2000 uu Golaha Wakiiladu ku ansixiyey Xeerka No: 14/2000 iyo ansixinta Golaha Guurtida ee GG/jsl/KAL-11/G10217/2000 ee8/7/2000.

xeerkaas oo ka koobnaa 7 Qodob, Waxa uu Madaxeyne Cigaal Magacaabay Gudidii Koowaad ee" Guddiga diiwaan-gelinta ururada siyaasiga ah iyo ansixinta axsaabta Qaranka"  

Siwaafaqsan QODOBKA 2AAD EE XEER NO 14/2000 oo U DHignaa Sidan:-

 Qodobka 2aad

Guddiga diiwaan-gelinta ururada siyaasiga ah iyo ansixinta axsaabta Qaranka.

Dalka JSL wuxuu yeelanayaa Guddi guud oo madax-banaan, una xilsaaran diiwaangelinta ururrada iyo ansixinta axsaabta siyaasadeed.

 Xeerkani Waxa uu Aqoonsanaa In 3da URUR ee Ugu Sareeyaa Noqdaan Xusbiyo, oo Aan Markale La Badalin iyaguna ahaada Sadexda xusbi ee ku sheegan Dastuurka Sidaas ayuu ku shaqeeyay oo lagu Galay doorashadii ugu horeysay Hanaanka cod bixinta dadweynaha oo ku tartameen oo lagu soo saaray 3 xisbi oo Galay doorashooyinkii Madaxtooyada iyo Wakiilada, Laba Doorasho Madaxtooyo oo Qabsoomay 2003/2010 Iyo Hal Doorasho Wakiilo oo Qabsoomay 2005, Markii uu Yimi Muran Sharci oo ay ku Xadhig muteen Siyaasiyiin Doonaayay in dib loo furo Ururada siyaasada Iyo Qiimayntii ay sameeyeen Gudi uu u saaray Madaxweyne Axmed Silaanyo Ayaa Dib u Eegis lagu sameeyay xeerkii Ururada Iyo Axsaabta Siyaasada Waxaana Lagu Soo daray Qodobo uu ka mid yahay Ka Lixaad oo Ogolaanay In La Furo 10 Kii Sanadoodba Mar oo Lagu Tartamo Doorasho Gola Deegaan 3 Ugu Sareeyana Ay Noqdaan 3 XISBI QARAN oo Jiraaya 10 Sanno oo Ah ka ay kuyimadeen 3 Xisbi ee hada Jira

XILIGII WSX KA BEDELKA MUDANE AXMED SILAANYO

Soo jeedinta Madaxweynaha ee REF: JSL/M/GW/081-717/092011 ee tixraaca 18/09/11, ee Kaabista iyo wax ka beddelka Xeer Lr.14/2011.


Golaha Wakiilada JSL ee Go’aan Lr. GW/KF-16/549/2011, ee Ansixinta Wax Ka Bedelka iyo Kaabista Xeer Lr. 14/2011,

Golaha Guurtida 27/11/2011 Go'aanka Ansixinta Wax Ka Bedelka iyo Kaabista Xeer Lr. 14/2011,


JSL/M/XERM/249-804/122011 DATE-13/12/11 DECREETO M/Weyne NO: 0179/122011

Dhaqan-galka Wax Ka Bedelka iyo Kaabista Xeerka Nidaamka Ururada iyo Axsaabta Siyaasadda Xeer Lr. 14/2011



QODOBKA 6AAD EE FAQRADIISA 5AAD oo Udhigan sidan:-

XEERKA NIDAAMKA URURADA IYO AXSAABTA SIYAAASADA XEER LR: 14/2011

QODOBKA 6AAD

KALA REEBIDA XISBIYADA/URURADA KU TARTAMA DOORASHADA DEEGAANKA

1. Saddexda xisbi/Urur ee doorashada Dawladaha Hoose ka hela 20% codadka gobol kasta ayaa loo aqoonsanayaa Xisbi qaran, lana siinayaa shahaadada aqoonsiga xisbi. 

 Mudada Xisbiyada Qaranku Waa Toban Sanno Sida Ku Cad Qodobada 4aad , 5aad Iyo 6asd ee Xeerkan oo u Dhigan Sidan:-

QODOBKA 4AAD FAQRADIISA 3AAD XARAFKA R

R) Mudada liisanka ee xisbi qaran waa toban (10) sano oo ka bilaabma taariikhda liisanka la siiyay.

QODOBKA 5AAD FAQRADIISA 3AAD XARAFKA J 

J) Mudada Liisanku ee Xisbi Qaran Waa toban (10) Sanno taariikhda Liisanka la siiyey.

QODOBKA 6AAD FAQRADA 5AAD

5. Tobankii (10) sannadoodba mar baa la abuuri karaa Urur Siyaasadeed si waafaqsan Xeerkan. Hase-yeeshee waa in Urur Siyaasadeed la abuuraa 6(lix) bilood ka hor maalinta la qabanaayo doorashada Goleyaasha Deegaanka




Halkaas Markaynu Marayno waxa Bilaabmay In Dib U Dhacyo ku Doorasho oo ku timi Xili doorasheedkii Golaha Deegaanka ayaa keentay in wax kabedel Markale lagu sameeyo Sannadkii 2021 xeerkaa NO;14 iyadoo ujeedada wax badalka ugu muhiimsanayd sidii loo qaban lahaa doorasho Ururo/Xisbiyo oo lagu galo bilaa Gole Deegaan Sidaas darteed Golayaasha baarlamaanku waxay soo saareen Wax kabadelka oo laga dhigay Qaab ah Doorasho oo ah Doorasho Toos ah oo lagu dooranaayo 3 XISBI QARAN Marka ay dhacdo mudada 10 ka sanno ee xisbiyadu haystaan shihaadada xisbinimo oo ku eeg 

26- DEC- 2022 Waxayna Soo saareen Xeerkii oo Qodobkii 6aad Loo Badalay Qodobka 10AAD Una dhigan sidan:-

XEERKA NIDAAMKA URURADA IYO AXSAABTA SIYAAASADA XEER LR: 14/2021

QODOBKA 10AAD

KALA REEBIDA XISBIYADA/URURADA KU TARTAMA DOORASHADA TOOSKA AH

Saddexda xisbi/Urur ee doorashada tooska ah ka hela 20% codadka gobol kasta ayaa loo aqoonsanayaa Xisbi qaran, lana siinayaa shahaadada aqoonsiga xisbi

Markii uu yimi Muran ka dhashay dhaqan galka xeerkan oo madweynuhu ku so caliyay golaha Wakiilada oo markaa cusbaa, Maxkamad Dastuuriga ah Ayay u gudbiyeen wax ka bedalkiisa 2021 xubno ka tirsan golaha wakiilada Maxkamad Dastuuriga ahina waxay soo saartay go'aan ay ku laashay Nuqulka Wax ka bedelka 2021 Kuna Ogolaanayso In Lagu Dhaqmo Nuqulka Wax ka Bedelka 2011, Iyadoo Go'aankaas raacisay In aan Lagu Dabrin Xeerka In Doorashada Ururada Lagu Galo Goladeegaan in lagu kala saaro .

Hadaba Maxkamada Dastuuriga ahi Xeerka Nuqulka 2011 ee ay qaadatay Gudihiisa Kumay qorin Soo jeedinta go'aankeeda ee ah In lagu galo doorashada Xisbiyada/Ururada Habka Doorashada Tooska ah, oo Nuqulkii Waxa uu U Qoran yahay sidiisi hore ee ahayd in lagu kala saaro Golayaal deegaan.

Sidaas Darteed waxa Waajib ah In Nuqulka Wax ka bedelka 2011 ee Xeer NO.14 Lagu Celiyo Golayaasha Iyadoo Lagu Daraayo Qaraarkii Maxkamada Dastuuriga Sida uu Dhigaayo Golayaashuna Ku Soo Saaran Qaabka ah KALA REEBIDA XISBIYADA/URURADA KU TARTAMA DOORASHADA TOOSKA AH

Saddexda xisbi/Urur ee doorashada tooska ah ka hela 20% codadka gobol kasta ayaa loo aqoonsanayaa Xisbi qaran, lana siinayaa shahaadada aqoonsiga xisbi

Si looga baxo Qabyada Xeerkan XEER No 14. Waa in La Soo Mariyo Golayaasha Baarlamaanka Si Waafaqsan DASTUURKA QODOBADIISA 38aad IYO 76AAD Oo U Dhigan Sidan

QODOBKA 38AAD

BAARLAMAANKA IYO FADHIYADA WADA JIRKA AH

1. Awoodda Xeer-dejinta ee Jamhuuriyadda Somaliland waxay gaar ku tahay Baarlamaanka oo ka kooban laba Gole oo kala ah Golaha Wakulada iyo Golaha Guurtida. Xilka xeer-dejintu uma wareegi karo cid ka baxsan Baarlamaanka.

QODOBKA 76AAD

Mashruuc-sharci waxa uu xeer ku noqonayaa ansixinta Golaha Wakiilada waxaanu dhaqan gelayaa ka dib marka uu Madaxweynuhu saxeexo sida ku cad Qod. 38aad

Dhanka kale Komishanka Doorashooyinka oo Leh ahmiyada Qabsoomida Doorashooyinka Ayaa U Baahan Soo Magacaabis Ansixin Iyo U Diyaar Garow Doorasho, Wakhtiga Ayhaystaan Hadiiba Isla Bishan Lagu dhameeyo Magacaabista Iyo Ansixintooda Iyo Hawsha u taala waxaa Muuqata Muddo-Dhaaf Doorasho Inuu Imanaayo

Komishanka Doorashooyinka ee Imandoona Waxaa Wakhtiga Qabashada Doorashooyinka Aanay Xiligoodi Ugu Qabankarin Inaga filan

Xeer Lr. 91/2020_Elections and Voter Registration Consolidated Law No 91/2020

Qodobka 6aad Wakhtiga Qabashada Doorashooyinka

1. Komishanka ayaa cayimaya taariikhaha la qabanayo doorashooyinka si waafaqsan Dastuurka iyo Xeerka, iyaga oo ku salaynaya bil ka hor mudo-xileedka Madaxweynaha, Madaxweyne ku xigeenka iyo Golaha Wakiilada, waxaana si rasmi ah loogu cayimayaa Degreeto Madaxweyne.

2. Komishanka Doorashooyinku waa in ay cayimaan waqtiga doorashada 120 (Boqoliyo Labaatan Maalmood) ka hor waqtiga doorashadu dhacayso, Madaxweynuhu waa in uu 15 maalmood gudahood ku soo saaraa degreetada cayimaadda muddada doorashadda, kadib marka uu helo cayimaadda Komishanka.

Qodobka 32aad Kaydinta diiwaangalinta cod-bixiyayaashaiyo soo saarista liisaska Kama dambaystaah

Komishanku waxa xil ka saaran yahay kaydinta, xafidaadda iyo soo saarida liiska Kama dambeysta ah ee diiwaangalinta cod-bixiyayaasha 6 bilood gudahood ka hor maalinta doorashokasta.

QODOBKA Danbe Waxa Ay Ahayd in Komishanka Doorashooyinku Uu Soo Saaro Liiska Kama Danbaysta Ah Badhtamihii Bisha 5aad 13 May 2021 Sida Sharciga ah Iyadoo La dhameeyay Hawlaha Diwaan-Galinta Muwaadiniinta Qaan Gaadhay Iyo kuwa Uu Ka lumay ama Ka xumaaday kaadhkii Cod-Bixinta, Wixii Ka danbeeyay Doorashadii U Danbeeyay.

Qodobka horena Waxa weeye in Gudida Doorashooyinku Soo Saaran Maalinta Cayimaadda Doorashada Madaxtooyadda 14 July 2022

Xisbiyada Siyaasadeed ee Dalka Ka Jira Waxay Shihaada Xisbinimo Qaateen 26 December 2012, Sidaas Awgeed Waxay Kaga eegtay 26 December 2022, Intaas Wixii Doorashooyin ah Ku Soo Beegma Waxa Ka qaybgalaaya Saddexda Xisbi Qaran Ee Haysta Liisanka Xisbinimo Sida Doorashada Madaxtooyadda ee Mudaysan 14 November 2022.

Su'aasha ah Labada Doorasho ee Madaxtooyadda Iyo Ta Ururda/Xisbiyada teeba Soo horaysa?

Waxa Soo horaynaysa Ta Madaxtooyadda waxaana Ka qaybgalaaya Saddexda Xisbi Qaran ee Haysta Liisanka Xisbinimo.

Su'aasha ah Hadii Doorashada Madaxtooyaddu Dib u dhacdo, Ta Ururada Maxaa Laga yeelayaa?

Jawaab Sharci oo Xeer Ku sheegan looma Hayo waxaana  Go'aan Ka gaadhisteedu Ku xidhan Tahay Awooda Maxkamadda Dastuuriga Ama Heshiis ay Ka gaadhaan Xisbiyada Iyo Dhinacyada Ay Khusaysaa "Talo-qaran"

Su'aasha ah Hadii Mudada Liisanka Xisbiyada Siyaasadda Dhacdo iyadoon la Qaban Doorashooyinka Ururad/Xisbiyada Siyaasadeed Iyo Madaxtooyadda, Sidee la yeelayaa?

Ma Jirto Jawaab Sharci oo Qoran; Balse Sidii caadada Inoo Ahayd Waxa Banaan Mudo-kordhin laga Wada Raaliyahay, Xisbiyada Iyo Madaxtooyadduba Helaan In la Sameeyo,

Talo Soo Jeedinta

*In Xeerka Nidaamka Ururkada Iyo Asxaabta Qaranka XEER No 14 Golaha Wakiilada Loo Gudbiyo si degdeg ah inta aanay kal-fadhigan Ka Bixin.

* In Madaxweynaha, Golaha Guurtida Iyo Xisbiyada Mucaaridku Sindhakhso ah U Soo Magacaaban Xubnaha Gudida Doorashooyinka Qranka, Isla Markaana Madaxweynuhu Sida Ugu dhakhsaha Badan Ugu Gudbiyo Golaha Wakiilada Si loo Ansixiyo Inta Aan Kal-fadhigani Gabagaboobin Golihiina fasax u galin.

*In Golaha Guurtidu Gudi U Saaro Khilaafka Dhinacyada 

* In Asxaabta Siyaasada Iyo Dhinacyada Ay Khusaysaa Iskula Noqdaan Xayndaabka Sharciya Dalka Iyo Dastuurka Qaranka, Doonistoodana Ku saleeyaan.





Wednesday, 13 April 2022

Drysdale, John (1991). Somaliland 1991: Report and Reference. Hove, UK: Global-Stas Ltd.

 

Somaliland: Information on the relationship between the government, the Somali National Movement (SNM) and other northern militias, and on the authority to which the militias are accountable

Publisher Canada: Immigration and Refugee Board of Canada
Author Research Directorate, Immigration and Refugee Board, Canada
Publication Date 1 June 1994
Citation / Document Symbol SOM17560.E
Cite as Canada: Immigration and Refugee Board of Canada, Somaliland: Information on the relationship between the government, the Somali National Movement (SNM) and other northern militias, and on the authority to which the militias are accountable, 1 June 1994, SOM17560.E, available at: https://www.refworld.org/docid/3ae6ac6614.html [accessed 14 April 2022]
DisclaimerThis is not a UNHCR publication. UNHCR is not responsible for, nor does it necessarily endorse, its content. Any views expressed are solely those of the author or publisher and do not necessarily reflect those of UNHCR, the United Nations or its Member States.

 

The first government of Somaliland, announced on 4 June 1991 was composed of 16 members of the Issak clan and its subclans and six members of minority clans (Drysdale 1991, 45). According to a Somali professor of African studies at the University of Florida in Gainsville, the first head of government and chairman of the Somali National Movement (SNM) was Ahmed Ali "Tur," an Issak of the Habar Yoonis subclan. He was later replaced by President Ibrahim Egal, a member of the Habr Awal subclan of the Isse Musa, which in turn is a subclan of the Issaq (4 May 1994). Ahmed Ali Tur has since renounced the secession and now advocates the reunification of Somaliland and Somalia (Reuters 30 Apr. 1994). The Somali professor explained that Somaliland is composed of five regions: Awdal, North West, Togdheer, Sool and Sanag

(4 May 1994). The last three regions are located west of Hargeisa. Sources knowledgeable on Somalia agree that each of these regions is controlled by a different clan each with its own militia. Togdheer is under the control of the Isaaq, Sanag is a territory of the Warsangeli, the Dulbahante and the Isaaq, and Sool is controlled by the Dulbahante (ibid.; OFDA 4 Mar. 1994).

Since they are reportedly opposed to the current government of Somaliland, the Warsangeli are not represented in the Somaliland parliament (ibid.). According to Le Nouvel Afrique Asie of March 1994, there is no sign of the Somaliland Republic administration in Las Khorey, which is their stronghold. On the contrary, the Warsangeli's sultan reportedly displays Somalia's national flag in front of his house. Nonetheless, the Warsangeli were initially represented at the meeting of elders, customary chiefs, academics, politicians and soldiers that took place at Borama in February 1993 (The Horn of Africa Bulletin Mar.-Apr. 1993, 27). According Gilkes, in a report entitled "Ethnic and Political Movements in Ethiopia and Somalia," the Warsangeli were represented in the initial government of Somaliland when the Somali National Movement (SMN) assumed power in 1991:

The constitutional commission was very carefully balanced to represent all northern clans ... There are two Gadabursi, one Issa, one Warsengeli together with thirteeen Isaaq (July 1992, 52).

Relations between the Warsangeli and the Issaq appear to be tense. The head of the Warsangeli militia is quoted as saying that his clan would

deal with Somaliland ... when its presumed president Ibrahim Egal, has extended his authority at least to the airport of his capital Hargeisa. At present, when he uses this airport, he has to pay a transit tax to the Isaaq clan (a clan different from his own) which controls the runway (Le Nouvel Afrique Asie Mar. 1994, 13).

According to a Somali professor of African studies at University of Florida in Gainsville, the majority of the Dulbahante are opposed to the secession of Somaliland, and although there are Dulbahante in the government of Somaliland, they do not represent the rest of the Dulbahante subclan (4 May 1994.). According to Bricker and Leatherbee, the interests of the Dulbahante and the Warsangeli are represented by the United Somali Party (USP), and they tend to oppose the secession of Somaliland from the rest of Somalia (Leatherbee & Bricker Jan. 1994, 29). According to Gilkes the Dulbahante are a subclan of the Darod and relations between them and the Marjeteen are "traditionally poor, largely because of feuding over land and water ... [and because of] the Dulbahante role in Siad's [Barre] operations against the clan after the creation of the Somali Salvation Democratic Front (SSDF)" (July 1992, 51). According to Bricker and Leathebee,

there are powerful checks on the power of the executive in Somaliland. The power of the clans, demonstrated in their reluctance to turn control of the national airport in Hargeisa and seaport in Berbera over to the national government indicates that these are independent and diffused loci of potential resistance to the state, (Jan. 1994, 31).

The government of Somaliland has a fragile economic base and is reportedly financed by remittances from Somalis abroad (Drysdale 1991, 47). Additionally, "the port of Berbera, and the customs collection point, is the only potential source of central government revenue until some other source of budget support is forthcoming" (ibid. 1991, 47). Drysdale states that there are small police forces in the cities and towns, but they do not wear or carry firearms, and reportedly receive a rations in lieu of salaries (ibid., 49).

Africa and the international community have not recognized Somaliland's sovereignty (Reuters 30 Apr. 1994), which means that Somaliland cannot rely on other countries for assistance. President Egal reportedly apppealed to Britain for international recognition, without which his country does not qualify for bilateral aid (The Herald 12 Feb. 1994). According to the Herald, Clearly there is a vicious circle in Somaliland involving lack of resources for demobilisation and recovery, lack of security, and lack of international recognition." U.S.@led troops did not operate in Somaliland and it reportedly received a meagre fraction of the U.N. funds (Reuters Feb. 1994).

Owing to the lack of international recognition, Kenya withdrew President Egal's visit to Nairobi in December 1993:

President Moi let it be known that he had been subject to pressure, both domestic and international, for him not to receive president Egal. One objection put forward had been that the Kenyan head of state could not receive officially the head of a country which is not yet recognised by the international community (The Indian Ocean Newsletter 18 Dec. 1993, 4).

 This response was prepared after researching publicly accessible information currently available to the DIRB within time constraints. This response is not, and does not purport to be, conclusive as to the merit of any particular claim to refugee status or asylum.

References

Dricker, Dale and Lea Leatherbee. 6 January 1994. Balancing Consensus and Dissent: The Prospects for Human Rights and Democracy in the Horn of Africa. New York: The Fund for Peace.

Drysdale, John. 1991. February 1994. Anne Johnstone. Somaliland 1991: Report and Reference. Hove, UK: Global-Stas Ltd.

The Herald [Glasgow]. "Somali Caught In a Cycle of Terror."(NEXIS).

Gilkes, Patrick. July 1992. "Ethnic and Political Movements in Ethiopia and Somalia."

The Horn of Africa Bulletin [Uppsala]. March-April 1993. Vol. 5, No. 2. "Grand Shir at Borama."

The Indian Ocean Newsletter [Paris]. 18 December 1993. "Somaliland: Nairobi Kills Egal Visit."

Le Nouvel Afrique Asie [Paris]. March 1994. No. 54. Pietro Petrucci. "Somalie: Oublier Mogadiscio?" pp. 12-13.

Office of United States Foreign Disaster Assistance (OFDA), Washington, DC. 4 March 1994. Situation Report No. 25. "Somalia-Civil Strife."

Reuters. 30 April 1994. BC Cycle. "Somaliland Leader Renounces Seccession." (NEXIS)

Somali professor of African studies, University of Florida, Gainsville. 4 May 1994. Telephone interview.

 Attachment

Drysdale, John (1991). Somaliland 1991: Report and Reference. Hove, UK: Global-Stas Ltd.

The Herald [Glasgow]. "Somali Caught In a Cycle of Terror." (NEXIS).

The Indian Ocean Newsletter [Paris]. "Somaliland: Nairobi Kills Egal Visit."

Reuters. 30 April 1994. "Somaliland Leader Renounces Seccession." (NEXIS)

Copyright notice: This document is published with the permission of the copyright holder and producer Immigration and Refugee Board of Canada (IRB). The original version of this document may be found on the offical website of the IRB at http://www.irb-cisr.gc.ca/en/. Documents earlier than 2003 may be found only on Refworld.

Africa Confidential. 14 June 1991. "Somalia: One State or Two?"

 

Somalia: Information on SNM policies pertaining to non-Isaaq clans in northern Somalia

Publisher Canada: Immigration and Refugee Board of Canada
Author Research Directorate, Immigration and Refugee Board, Canada
Publication Date 1 December 1991
Citation / Document Symbol SOM9931
Cite as  Canada: Immigration and Refugee Board of Canada, Somalia: Information on SNM policies pertaining to non-Isaaq clans in northern Somalia, 1 December 1991, SOM9931, available at: https://www.refworld.org/docid/3ae6ac42c.html [accessed 14 April 2022]
DisclaimerThis is not a UNHCR publication. UNHCR is not responsible for, nor does it necessarily endorse, its content. Any views expressed are solely those of the author or publisher and do not necessarily reflect those of UNHCR, the United Nations or its Member States.

 

According to information received from the London office of the Secretariat for Foreign Relations of the Somali National Movement, the current government includes six non-Isaaq members: two Gadabursi, two Dulbahante, one Issa, and one Warsangali. In addition, a Somaliland legislative assembly has been formed in which 30 percent of the members are non-Isaaqs, according to the SNM (Somali National Movement, 10 December 1991).

At least three reports in June 1991 contradict the SNM statistics on government ministers in that they do not account for an Issa minister (Africa Confidential, 14 June 1991; Le Monde, 8 June 1991; Délégué aux Réfugiés, July 1991, 23). Most reports on the legislative assembly, also referred to as the "constituent committee," actually indicate that the proportion of non-Isaaqs is about 55 percent (Jeune Afrique, 18 June 1991; Indian Ocean Newsletter, 25 May 1991).

The London office of the SNM states, "The question of a policy by Isaaq towards other clans never arose and does not exist. All are in the same [Legislative] Assembly and have the same right (Somali National Movement, 10 December 1991). Nevertheless, in the early part of 1991, there were reports of fighting between the SNM and armed Gadabursi and Issa in northwestern Somalia, near the borders with Djibouti and Ethiopia (New African, May 1991; Africa Events, March 1991; The Indian Ocean Newsletter, 23 February 1991). On 5 February, according to the radio network of the SNM, the movement "launched a full-scale war on Boorama" against remnants of the Somali Armed Forces and followed up the next day with "mopping-up" operations throughout the region of Awdal. Boorama was "heavily shelled" in the attack and by the end of the month, 30,000 refugees, the majority of them Gadabursi, had fled to Ethiopia. The Gadabursi have been "traditionally at odds with the Isaak [as written]" clan. (Africa Research Bulletin, 1-28 Feb. 1991; FBIS-AFR-91-025, 6 Feb. 1991a; FBIS-AFR-91-025, 6 Feb. 1991b)

According to a March report of The Indian Ocean Newsletter, representatives of the Gadabursi-dominated Somali Democratic Association stated that four Gadabursi had been executed in Berbera. The report provides no further details as to the circumstances of their execution (The Indian Ocean Newsletter, 9 March 1991).

 Bibliography

Africa Confidential. 14 June 1991. "Somalia: One State or Two?"

Africa Events. March 1991. Wilson, Hamish. "Unsettled Dust."

Africa Research Bulletin. 1-28 February 1991. "Refugee Crisis Reaches pic Proportions." Vol. 28, No. 2. Délégué aux Réfugiés. July 1991. "ODR Bulletin d'Information: Somalie."

FBIS-AFR-91-025. 6 February 1991a. "SNM Fighters Destroy `Enemy' Force in Boorama," Radio of the Somali National Movement [Clandestine], 5 February 1991.

FBIS-AFR-91-025. 6 February 1991b. "SNM Conducts `Mopping-up' Operations in Awdal," Radio of the Somali National Movement [Clandestine], 5 February 1991.

The Indian Ocean Newsletter. 25 May 1991. "Somalia: Northern Somalia Proclaims its Independence."

The Indian Ocean Newsletter. 9 March 1991. "Horn of Africa: Federal Option."

The Indian Ocean Newsletter. 23 February 1991. "Horn of Africa: Repercussions of Somali Rebellion."

Jeune Afrique. 18 June 1991. "La sécession après la guerre."

Le Monde [Paris]. 8 June 1991. "Somalie: Les sécessionnistes du Nord ont formé leur gouvernement."

New African. May 1991. "Why SNM Spurns USC Overtures."

Copyright notice: This document is published with the permission of the copyright holder and producer Immigration and Refugee Board of Canada (IRB). The original version of this document may be found on the offical website of the IRB at http://www.irb-cisr.gc.ca/en/. Documents earlier than 2003 may be found only on Refworld.

Information on the government's attack on Hargeisa in May 1988 and an SNM assault on Mohammed Siyaad Barre Prison in July 1988

 

Somalia: 1) Detailed map of Somalia and map showing Somalia in the African continent; 2) Information regarding reprisals against Isaaq clan members throughout Somalia, particularly Mogadishu, and against Somali National Movement (SNM) members; 3) Information on the government's attack on Hargeisa in May 1988 and an SNM assault on Mohammed Siyaad Barre Prison in July 1988

Publisher Canada: Immigration and Refugee Board of Canada
Author Research Directorate, Immigration and Refugee Board, Canada
Publication Date 1 September 1989
Citation / Document Symbol SOM1801
Cite as Canada: Immigration and Refugee Board of Canada, Somalia: 1) Detailed map of Somalia and map showing Somalia in the African continent; 2) Information regarding reprisals against Isaaq clan members throughout Somalia, particularly Mogadishu, and against Somali National Movement (SNM) members; 3) Information on the government's attack on Hargeisa in May 1988 and an SNM assault on Mohammed Siyaad Barre Prison in July 1988, 1 September 1989, SOM1801, available at: https://www.refworld.org/docid/3ae6acf970.html [accessed 14 April 2022]
DisclaimerThis is not a UNHCR publication. UNHCR is not responsible for, nor does it necessarily endorse, its content. Any views expressed are solely those of the author or publisher and do not necessarily reflect those of UNHCR, the United Nations or its Member States.

 

1) Please find attached copies of the requested maps.

2) Since the Somalia National Movement (SNM), an Isaaq-dominated rebel group, launched a major offensive in May 1988, human rights abuse perpetrated by Somali authorities, mainly against members of the Isaaq clan, has reportedly increased. ["Somalia: Showdown in the North", in Africa Confidential, 29 July 1988, pp. 1-3; Somalia: Imprisonment of Members of the Isaaq Clan since Mid-1988, (London: Amnesty International, 1988).] Amnesty International reports that being a member of a particular clan can be enough to arouse suspicion among Somali authorities, who work on the assumption that many clan members support particular opposition groups. [ Somalia: Imprisonment of Members of the Isaaq Clan since Mid-1988, and Somalia: a long term human rights crisis, (London: Amnesty International, September 1988), various pages.] Thousands of people have been arrested for political or unspecified reasons in the last years, prisoners frequently being subjected to torture or being summarily executed. [ Country Reports for Human Rights Practices for 1988, (Washington: U.S. Department of State, 1989), p. 308; and Critique (of the U.S. Department of State's Country Reports for 1987), (Washington: Human Rights Watch, June 1988), various pages.]

The arrest of Isaaq members in Mogadishu and throughout Somalia has been widely reported by Amnesty International, particularly in the document Somalia: Imprisonment of Members of the Isaaq Clan since Mid-1988, (London: Amnesty International, 1988), a copy of which can be sent upon request. This document, as well as the attached articles, "Of war and warriors" (Africa Events, June/July 1988, p. 10) and "Fighting in the North" (Africa Research Bulletin, 15 July 1988, p. 8919), report that large numbers of Isaaqs were arrested in Mogadishu following the SNM attacks in the North in May 1988. As indicated in the attached Issue Paper, Somalia and the Hawiye Clan (IRBDC, July 1989), the Isaaq clan is opposed to the Siyaad Barre regime, and the government links its members with insurgent groups, particularly the predominantly-Isaaq Somali National Movement. The government has been based on an alliance between the Mareehan, Ogaden and Dolbahanta clans, commonly referred to as the MOD alliance, although there are indications that this alliance has been strained since the middle of 1989. ["Sacrificial Lambs", from Africa Events, August 1989, p. 8; and "Death in Mogadishu", in Africa Confidential, 28 July 1989,

Military reprisals for SNM attacks have included the

indiscriminate bombing of Isaaq civilian populations. [ Somalia: Imprisonment of Members of the Isaaq Clan since Mid-1988, (London: Amnesty International, 1988), p. 2. ] A recent case took place on March 16 1989, after a three-hour occupation of the town of Erigavo by SNM forces. After the SNM had left, the army reportedly bombed the town and later went in, killing about 500 remaining members of the Isaaq clan, in spite of an agreement between authorities and Isaaq elders that the Somali military would not engage in reprisals against the civilian population. [Africa Confidential, 14 April 1989, p. 8.]

3) Hargeisa, a town in northern Somalia with a predominantly Isaaq-clan population, was attacked by the Somali armed forces after the Somali National Movement (SNM) occupied it in May 1988. Various reports indicate the armed forces attacked the city with heavy artillery and aerial bombardment, indiscriminately hitting civilian targets. [ Somalia: Imprisonment of members of the Isaaq Clan since mid-1988, (London: Amnesty International, 1988), p. 3; Somalia: observations regarding the northern conflict and resulting conditions, (Washington: U.S. General Accounting Office, May 1989), p. 5.] Much of the surviving population fled to Ethiopia, reportedly suffering aerial attacks by the Somali air force while gathering outside the city in order to flee the region. Some refugees were allegedly robbed and, if under suspicion, summarily executed by the army and militias. [Somalia: Observations, p. 6.] Somalis of the Ogaden clan were reportedly encouraged to occupy the abandoned city and widespread looting is reported to have taken place. Many of the looted items were identified by their owners in Ethiopian markets. [ Ibid, p. 7, and Africa Confidential, 29 July 1988, p. 2.] For a summarized report on the fighting which took place in Hargeisa, please refer to the attached copy of Africa Research Bulletin, 15 July 1988, p. 8919 and 15 August 1988, p. 9048.

Information on an assault by the SNM on the Siyaad Barre prison in July 1988 could not be found among the sources available at present at the IRBDC.

Copyright notice: This document is published with the permission of the copyright holder and producer Immigration and Refugee Board of Canada (IRB). The original version of this document may be found on the offical website of the IRB at http://www.irb-cisr.gc.ca/en/. Documents earlier than 2003 may be found only on Refworld.
https://www.refworld.org/docid/3ae6acf970.html

Saturday, 26 March 2022

WAKIILADA BIYUHU WAY KA MADAX BANAAN YIHIIN DAWLADAHA HOOSE

WAKAALADAHA BIYUHU WAY KA MADAX BANAAN YIHIIN DAWLADAHA HOOSE


Qalinkii Garyaqaan Muuse Yuusuf


Maalmahan waxaa jiray Hadal haynta Wakaalada Biyaha Hargaysa iyo Dawladda Hoose ee Hargeysa Markii Xildhibaan Barkhad oo Aqoon sharci Lagu tuhmayey uu yidhi Wakaalada Biyaha Hargaysa iyo Cusbitaal waa in la hoos gelinayaa Dawladda Hoose ee Hargeysa Xildhibaanku waxa uu sidaasi ka  codsaday Madaxweynaha.

Isagoo aan wax Xeer iyo sharci ah midna uu cuskan taas oo ah fahandaro ama aragti shaqsi,

Badi Waaxaha iyo Hay'adaha qaranku waxa ay ku Dhisan yihiin Xeer ay ku gutaan waajibkooda Shaqo, Kaas oo Qaabeeya Cida Magacawda, La xisaabtanta Kuna Ilaalisa Xeerka iyo Gudashada Masuuliyada ay u hayaan umadda,

Marka ay sidaas tahay waxa wax ka bedel kooda iyo In meel kale la hoosgeeya ah u baahan tahay In la Mariyo Hanaan Sharci oo waafaqsan Habka qorshaha maamulka iyo siyaasadda dawliga,

Balse codsi Shaqsi oo ku Dhisan Tix Gelin, Raaligalin, Ama La jeclaansho Saxiibtinimo Kuma Haboona in Masuul qaran Aragtidiisa ku Saleeyo Jaangoynta Hay'ado Ku Dhisan Xeerarka Iyo Shuruucda.

Isna dhankiisa waxaa jawabcelin Sameeyay maareeyaha wakaaladda oo isdifaac iyo Aflagado ku tiraabay isagoon Xeer Iyo Sharci midna Isaga duwin ama aan ku difaacin Wakaaladda uu masuulka inooga yahay.

Waxa markale sii jar Iska xoor ah Usoo rogaal celiyay Xildhibaan Barkhad oo aan markana waxa Cusub ama aragti Sharci soo Qaadan.

Taas oo Nusqaan ku ah Masuuliyada iyo Xasiloonida Ay huwanyihii  Masuuliyiintaasi. 

Xeerkii caafimaadka qaranka oo Aan Jirin darteed cusbitaalada Haii dambeeyaan ee Maxay Xeerarka Dalku ka qabaan Wakaaladaha biyaha 


Hadaba Halkuu Sharcigu Dhigaayaa Wakaaladaha Biyaha ee Dalka

Waxa ay ka madaxbannaan yihiin Dawladaha hoose ,

Halka Wakaaladda Biyaha Ee Caasimadu Ay Leedahay Madaxbannaani ka badan ta ayhaystaan kuwa goboladu Oo Iyada Magacaabista iyo xilka qaadista Masuuliyiinteeda waxaa Iska leh Madaxwaynaha.


Sida ay Dhigayaan Labadan Xeer

"[XEERKA BIYAHA QARANKA JSL Xeer Lr. 49/2010]

[XEERKA ISMAAMULKA GOBOLADA IYO DEGMOOYINKA, XEER Lr. 23/2019]"

oo si waafiya uga hadlay Arimaasi Wakaaladaha Biyaha iyo dawladaha hoose waxa ka dhexeeya wada shaqayn. 

sida Bilayska, Waxbarashada, Caafimaadka, shirkadaha Isgaadhsiinta, Iyo shirkadaha Laydhka ba ah wada shaqayntu uga dhaxayso.


XEERKA BIYAHA QARANKA JSL Xeer Lr. 49/2010

Qodobka 9aad

Lahaanshaha/wada lahaanshaha

1. Lahaanshaha khayraadka biyaha dabeeciga ah waxa loo igmaday Dawladda Somaliland oo uga wakiil ah muwaadiniinta Somaliland.Dawladduna waxay mas’uuliyadda u dhiibtay Wasaaradda Khayraadka Biyaha iyadoo raacaysa distoorka iyo XEERKAN Biyaha qaranka Lambar 49/2011

2. Isticmaalka khayraadka biyaha waa in lagu maamulo XEERKAN iyo shuruucda la xidhiidha ee ku haboon ee nidaamyada hab-maamulka Dawladda


QODOBKA 17aad

Lahaanshaha iyo adeegsiga guud ee BIYAHA


1. Lama Wareejin karo Lahaanshaha khayraadka dabiiciga ah ee biyaha. 

2. Dhamaan agabka BIYAHA ee lagu maalgeliyey hantida dawladdu waa hanti qaran oo dawladdu ka masuul tahay. 


QODOBKA 18aad


U dhiibista adeega danta guud

1. Dawladda Dhexe waxay ugu dhiibi kartaa xuquuqda adeegsiga khayraadka BIYAHA Dawladda Hoose ka dib marka ay heshiis labada dhinac wada galaan. 

2. Heshiisku waa in uu si buuxda ugu wareejiyaa dawladda hoose ee uu khusayeeyo fidinta adeega biyaha iyo xuquuqda adeegsiga agabka


Qodobka 19aad Faqradiisa 3aad. 

Wassirka wasaaradda khayraadka BIYAHA ayaa leh awoodda magacaabista iyo xilka qaadista 

maareeyayaasha iyo maareeye ku xigeenada wakaaladaha (adeeg bixiyaha dawliga ah)


QODOBKA 82aad

Laalis/burin 

1. Dhamman wixii shuuruuc iyo xeer hoosaad ah ee ku saabsan arrimaha biyaha ee hore u jiray waa la laalay haddii ay ka hor imanayaan sharcigan biyaha qaranka (Null and void)

2. Waxa la tirtiray Qodobka 71aad farqadiisa 3aad xarafkiisa (A),(B),(C), waxa kaloo xarafka D loo bedelay Sidan ee xeerka ismaamulka Gobollada iyo Degmooyinka Xeer LR . 23

D. Maareeyaha iyo mareeyo ku xigeenka Degmooyinka waxa magacaabaya Wasiirka BIYAHA markuu la tashado Madaxwaynaha. Marka laga reebo Mareeyaha iyo Maareeye ku xigeenka Caasimada Hargaysa oo uu si toosa Madaxwaynuhu u magacaabayo marka uu la tashado Wasiirka Wasaarada BIYAHA.


Dhankakale xeerka Ismaamulka Gobolada iyo Degmooyinka


Qodobka 15aad

1) Iyada oo laga duulayo qodobada 110aad, 111aad (4) iyo 112aad ee dastuurka JSL, Golayaasha Degaannada Degmooyinka ee darajada “A” iyo “B” waxay ka masuul noqonayaan hanashada adeegyada 

horumarineed ee dhammaan qaybaha dhulka ay degmooyinkaasi ka kooban yihiin. 

2) Iyada oo aan waxba loo dhimayn mas’uuliyadda ku 

xusan farqada 1aad ee qodobkan; adeegyada horumarineed ee degmooyinka darajada “A” iyo “B” ay ka mas’uul yihiin waxa ka mid ah;Baahinta Awoodda Ismaamulka

a) Xarumaha daryeelka caafimaadka hooyada iyo dhallaanka ee degmooyinka,

b) Dugsiyada wax-barshada ee ilaa heer dugsi hoose/dhexe ee degmooyinka

c) Xannaanada xoolaha ee heer degmo

d) Horumarinta beeraha iyo adeega fidinta beeraha ee heer degmo

e) Horumarinta ganacsiga ee heer degmo

f) Horumnarinta dhalinyarada iyo ciyaaraha ee heer degmo.

g) Ilaalinta deegaanka heer degmo

h) Nabadgelyada gudaha ee kusiman awooda heer degmo

i) Wadooyinka gudaha magaalooyinka heer degmo.

j) Horumarinta biyaha iyo adeega Fidinta heer dagmo.

k) Horumarinta isgaadhsiinta iyo adeega fidinta heer dagmo.


Qodobka 40aad

Xilka Golaha Deegaanka

Xarafka c) 

Maamulka, horumarinta iyo kor u qaadista adeegyada Arrimaha Bulshada, sida 

waxbarashada, Caafimaadka, Beeraha, Xoolaha, Degaanka, Ganacsiga, Nabadgelyada, Laydhka, BIYAHA, Igaadhsiinta, Nadaafadda I.W.M ee hoos yimaada awooda golayaasha 

degaanka ee degmooyinka. 


Qodobka 72aad

D. XILKA WAAXDA ARRIMAHA BULSHADA.

9. Habaynta, Qorshaynta, Hubinta iyo isku dheeli tirka 

baahida Goobaha BIYAHA “Kiosks” iyo waxqabadkooda


d) Maamulka Degmada haddii uu ka fulinayo goob ama 

aagag ay ku aasan yihiin ama ka taagan yihiin qalab 

farsamo ee Biyaha, laydhka iyo Tilifoonada kama fulin 

karaan karto hawl ilaa ay kala xidhiidho Hay’adaha ay 

khusayso.


ARRIMAHA FARSAMADA IYO ADEEGYADA BULSHADA

QODOBKA 75aad

Heshiisyada Farsamada


3. WAKAALADA BIYAHA DEGMADA

c) Wakaaladaha biyaha ee Degmooyinka waxa laga rabaa inay joogtaynta biyo gelinta oo naqshadaysan u gudbiyaan maamulka Degmadda, wasaarada arrimaha gudaha iyo wasaarada hawlaha guud si loo waafajiyo fidinta iyo Naqshada Degmadda waxaana laga rabaa macluumaadkan: -

1. Xaafadda BIYO galinta lala rabo

2. Jidadka iyo toobiyaha BIYO galinta,

3. Cabirka iyo muga dhismaha BIYO kaydiyaha (Water Reservior)

4. Dhuumaha iyo qasabadaha Kiyooska “Main Pipes” dhumucdooda

5. Qasabadaha BIYO qaybinta dhumucdooda “Distrbution pipe line”

6. Cabirka dhismaha gododka BIYO qaybinta “Main Valves”

7. Cabirka dhulka hoostiisa ee qasabaduhu ku duugan yihiin ama ku aasan yihiin.

8. Nooca saacadaha BIYO tiriska

9. Goobaha WARAABKA dadweynaha “Kiosks” tiradooda


QODOBKA 83aad

Heegan Galinta Farmasiiyada.

Habaynta kaltanka famasiiyada iyo heegan galinta Rugaha Caafimaadka, Dabdamiska, Korontoda, BIYAHA iyo Kaalmaha Shiidaalka ee heer Degsiimo iyo Guud ahaanba Degmada, waxaa dajinaysa Dawladda Hoose.


Sidaas darteed waxaa muhiim ah in Masuulka Warbixin sheegayaa inuu Soo Darsaa waxa uu ka hadlaayo, Siiba Xildhibaanada waxaa waajib ku ah in Hadalkoodu ku ladhan Ugu yaraan Qodob Sharci Maadaama ay Yihiin Xeer-dejin, 

Hadii taas laga tago waxba hadalkaasi kama duwan Muranka iyo warka Suuqa.

Dhamaan Qodobadani waxay si cad u qeexayaan in wada shaqayn iyo Iskaashi ka dhexeeyo Labadan hay'addood iyo kuwa kale ee ay qusayso Ama ay wadaagaan Hawlo shaqo,

Hadii Wakaaladaha biyaha Dawladdaha Hoose la hoos geeyo 

Maxaa u diidaaya In cusbitaalada, Dugsiyada Hoose/Dhexe iyo Saldhigyada Ciidamada Booliiskana la Hoos geeyo.

Waxa wadada Shaqayntooda iyo Kala Xadayntoodu ku Dhan tahay Labadan Xeer ee Dhaqan-galka ah.

Malaha Xildhibaan Inta Aad codsi Madaxwaynaha uu dirayso waxa ka fiicanaan lahayd Adiga oo Golaha Aad ka midka tahay ka Abaabula XEER CAAFIMAADKA QARANKA OO AH HAWLIHIINA SHAQO